KUVONAKALA KO HETELELA LOKU HAMBI KU BASA

Ku na ku hambana lokukulu exikarhi ka ku hanya na ku sala u yimile. Ku hanya i mfulufuto. Ku sala u yimile i xihlawuhlawu. Nkarhi wo leha ndzi tshembile leswaku vutomi i mhaka ya mbuyelo. Kutani miringo yi fikile, ndzi kuma leswaku a hi hakunene mhaka ya vutiyiseleli — bya mahanyelo, bya mintlhaveko, bya vumunhu. Ku na malembe lama nga vutisiki leswaku u lava yini. Ma vutisa leswaku u nga tikela yini.

Ndzi dyondzile leswaku munhu wun’wana ni wun’wana u na ndhawu ya ku tsemeka leyi anakanyiwaka — naswona vutomi, hi vuxisi bya byona bya tolovelo, byi hlawula ku byi kambela. Hakanyingi hi kuma leswaku hi tiyile ku tlula leswi hi swi anakanyeke. Hayi matimba lamakulu. Ku tiyisela ku tlula. Matimba i ya vagandzeri. Ku tiyisela i ka vanhu vo tolovela lava pfukaka nimixo va ya emahlweni hikuva un’wana wa titshemba eka vona.

Ku na ndhawu laha u tshikaka ku tivutisa leswaku ha yini leswi swi humelele eka mina, u sungula ku tivutisa leswaku ha yini ndzi fanele ndzi endla sweswi. Loko ku hundzuluxa loku ku humelela, ku vaviseka a ku nyamalali, kambe ku lahlekela xikhundlha xa mudzuli. Xitezi xi tlhelela eka swiendlo, sweswi, xigaba lexi landzelaka.

Namuntlha a ndzi tshembi minhlamuselo leyi hetisekeke, vavanuna lava vulaka leswaku a va tshamanga va ri ni ku kanakana. Swidzavara a hi tlhelelano ya matimba. I vumbhoni bya ku va kona ka wona. Eku heteleleni, vutomi byin’wana ni byin’wana byi avanyisiwa hi xivutiso xin’we: hayi leswaku u tlhandlukile ku fika kwihi, kambe leswi salaka loko hinkwaswo swin’wana swi tekiwile. Ndzi ha ri kona. Ndzi ha yimile.