The Art of Attraction · Nkandziyiso wa Xitsonga · Nhlayo 01
RIRHANDZU RO SUNGULA
A ku ri hi Ndzhati 1978, naswona a ndzi tshama na manana wa mina eClusone, doroba ritsongo ehenhla ka swintshabyana leswi nga ehenhla ka Bergamo, eN’walungu wa Italiya, laha a a kumeke ntirho wa mfumo hi ku hlula xikambelo. Ndzi famba na yena kutani ndzi dyondza exikolweni xa kona.
Ndyangu hinkwawo lowu saleke a wu tshama eReggio Calabria. Tatana wa mina u hlamusele ku rhurha loku tanihi hakelo, ntokoto wa xiviri. Hi ntiyiso, a ndzi swi tiva leswaku a ndzi ri mufana loyi a languteriwaka, hikwalaho ka mahanyelo ya mina, naswona a ndzi lava mulawuri, mudyondzisi — naswona i mani loyi a a ta antswa ku tlula manana wa mina.
A ndzi ri na xithuthuthu lexintshwa, lexi xaviweke hi tatana wa mina: xitshembiso lexi hetisisiweke, tanihi minkarhi hinkwayo. A ndzi hlule swikambelo swa mina hi tinhlayo ta le henhla, naswona a ndzi hlule hakelo.
Manana wa mina u ringete ku burisana na mina hi nkarhi wo vuya ekaya, kambe minkarhi yo tala a a ndzi pfalela endlwini ntsena ku ndzi xupula kutani a famba a ya entirhweni, a nga ehleketi ni siku rin’we leswaku xin’wana xa swilo swo sungula leswi a ndzi kunguhate ku swi endla a ku ri ku endlisa khopi ya swikhiya.
A ndzi huma na vanghana va mina. Hinkwavo a va ri na swithuthuthu, naswona un’wana na un’wana wa vona a a ri na nhwanyana wa yena. Mina a ndzi nga ri na yena.
Ndzi hlangane na nhwanyana, Carla, a a sasekile swinene, kambe a a lava nkarhi wo tala ngopfu: ku gangisiwa, ku tsontswa, ku tivana, ku tivisiwa, vatswari, mikhuva.
Loko Carla a twisisile leswaku a ndzi nga ri mufana wa ntlangu wo leha, u kume murisi wa le Bergamo, loyi a n’wi nyikeke rirhandzu swin’we na misava ya tata wakwe.
Hi nkarhi wolowo, hi Dzivamisoko 1979, manana wa mina u kume ku hundziseriwa kutani hi tlhelela edorobeni ra ka hina.
Xivilelo xo sungula a ku ri ku ndzi yisa exikolweni lexi nga kusuhi leswaku ndzi nga lahlekeriwi hi lembe, kambe hi nkarhi lowutsongo lowu a wu sele, nkambelo wa xikolo a wu ndzi pfumelelanga ku hundza, kutani ndzi tsandzeka lembe ra mina ro sungula.
Makwerhu wa xisati a a dyondza exikolweni lexi fanaka. Hi lembe leri landzeleke u ndzi vutisile leswaku ha yini a ndzi nga ri na nhwanyana, kutani a ndzi tivisa un’wana wa vanghana va yena va tlilasi. Hi sungula ku tivana.
A ndzi nga swi tivi leswaku swi endliwa njhani. A ndzi swi tiva hi ku tsontswa, ni tindlela ta kona. Kambe yena a a ri na ntokoto wo tlula wa mina, naswona endzhaku ka minhlangano minharhu u ndzi rhangele a ndzi yisa eribuweni ra munyama ekusuhi na lwandle, laha a ndzi fanele ku n’wi tshembisa leswaku a ndzi nge n’wi tirhisi hi ndlela yo biha. Swi va tano.
Hi siku leri landzeleke u ndzi tshikile. Ahahahahah.
Swi humelele hi ku hatlisa lerova hi ku hatlisa a a ri na un’wana, kutani endzhaku ka yena na un’wana nakambe. Ndzi tshike ku va hlayela lembe hinkwaro, kambe ndzi twisise nchumu wun’we: u nga tshuki u tshembisa leswi va swi kombelaka — endla leswi va swi lavaka.
Ferdinando
THE BIC SAGAThe takeover that never happened.
THE WILKINSON SAGAThe steel aunt.