Η ΘΕΙΑ ΜΟΥ Η NORA

Τις τελευταίες μέρες αυτό το όνομα μού ερχόταν ξανά και ξανά στο μυαλό. Ήταν η γειτόνισσα της μητέρας μου, η γυναίκα που το 1963 την αγκάλιασε σαν κόρη και της έδωσε, ίσως για πρώτη φορά, αυτό που κανείς δεν της είχε μάθει ποτέ: τρυφερότητα.

Δεν είμαι ο γιος που μοιράζει εύκολες κρίσεις για τη μητέρα του ή για άλλους που έχουν φύγει. Η δική μου παραμένει απλώς μια ελεύθερη άσκηση ανάλυσης της ανθρώπινης συμπεριφοράς, χωρίς δικαιολογίες, χωρίς τίποτα απολύτως, σαν να ήμουν ένας γυμνός βασιλιάς.

Και αυτή η Ναπολιτάνα κυρία, με τυπικά σουηδικά χαρακτηριστικά — γαλάζια μάτια, ανοιχτόχρωμο δέρμα, μέτριο ανάστημα —, είχε συνηθίσει να χαμογελά, και πάντα, με τη γλυκιά, μαγευτική φωνή της και τη φυσική της ετοιμότητα, όπως ξέρουν να κάνουν όσοι γεννήθηκαν σε αυτό το γεωγραφικό πλάτος του κόσμου, σου άφηνε κάτι να σκεφτείς: γιατί μου το είπε αυτό;

Ήταν το 1985. Δούλευα στην Κοσέντσα και πήγα να την επισκεφθώ. Για μένα ήταν η θεία Nora, κι εκείνη με φώναζε τρυφερά Ferdinà. Ήταν νονά της αδελφής μου της Teresa, ένα δώρο της μητέρας μου για το οποίο ήταν πάντα ευγνώμων, και ρωτούσε πάντα για εμάς.

Την τελευταία φορά που με είχε δει ήμουν λίγο πάνω από επτά χρονών, και τώρα, στα είκοσι, κοίταζε έναν νεαρό άντρα, αλλά ήξερε πολύ καλά από τι υλικό ήταν φτιαγμένο το γνωστικό ύφασμα που κουβαλούσα.

Η τρυφερότητά της για μένα φανερωνόταν με διαφορετικό τρόπο, και το ένιωθα, αλλά συγκρατιόταν, σχεδόν σαν να ήθελε σκόπιμα να εμποδίσει τον εαυτό της να πει όλα όσα σκεφτόταν.

Εκείνο το απόγευμα γνώρισα και την κόρη της τη Lella, οδοντίατρο, μια όμορφη γυναίκα με τη γοητεία της μητέρας της και την κομψότητα του πατέρα της. Με χαιρέτησε θερμά και είπε: «Είσαι στ’ αλήθεια εσύ, Ferdinando; Ο ίδιος που έμενε δύο χρόνια απέναντι από το σπίτι μας;»

Στην αρχή της απάντησα με ένα χαμόγελο και ύστερα είπα: «Ναι, εγώ είμαι, η καλύτερη εκδοχή του τόπου όπου βρισκόμαστε σήμερα». Όλοι γελούσαν, όλοι κοίταζαν, ύστερα οι αποχαιρετισμοί και η αναχώρηση, και αυτή ήταν η τελευταία φορά που συναντηθήκαμε.

Μόλις πρόλαβα να μπω στο αυτοκίνητό μου, και άκουσα το όνομά μου από ένα μπαλκόνι δύο ορόφους πιο πάνω. Ήταν η θεία Nora: «Ferdinà, γύρνα πίσω, θέλω να σε ξαναδώ».

«Της χαμογέλασα. Ήξερα ότι δεν θα γινόταν. Το έργο μου είχε ήδη γίνει».

Ένας αληθινός γυμνός βασιλιάς, μπροστά σε μια έξυπνη γυναίκα, μένει ακριβώς έτσι: όπως τον έφερε η μητέρα του στον κόσμο.

Κι εγώ ήμουν ο γιος της μητέρας μου.