KU TLULA GILLETTE

MAHUNGU YA NKANDZIYISO

Ferdinando Frega — Nando the Scribe — Mukwana wa Vuntlhanu

Mupfuleri wa ntsheketo wa Nawu wa Mahanyelo. U akile mfumo wa nkandziyiso wa dola yin’we ehenhla ka mianakanyo yin’we ntsena: swa timali a swi na xiphiqo xa mali. Swi na xiphiqo xa mahanyelo.

Yi lulamisiwile no hlayisiwa endzeni ka mfumo wa ONEDOLLAR-STORIES. Xivumbeko xa didjithali: NAPLES-POST · NOASPECTTIME · ONEDOLLAR-STORIES. Yi kandziyisiwile ro sungula hi 2026. Yi vekiwile hi xivumbeko xa matsalwa lexi baseke, xa manguva lawa, lexi lulamiseriweke ku hlaya hi didjithali. Yi kandziyisiwile eUnited States.

XITIVISO XA KOPIRAITI

© 2026 Ferdinando Frega. Timfanelo hinkwato ti sirhelelekile.

Ku hava xiphemu xa nkandziyiso lowu lexi nga kopiwaka, ku hangalasiwa kumbe ku rhumeriwa hi xivumbeko xihi na xihi kumbe hi ndlela yihi na yihi, ku katsa ku kopa hi muchini, ku rhekhoda kumbe tindlela tin’wana ta elektroniki kumbe ta michini, handle ka mpfumelelo lowu tsariweke wa mutsari ka ha ri emahlweni, handle ka loko ku ri swiphemu leswitsongo leswi tshahiweke eka swiviko swa nkambisiso ni matirhiselo man’wana lama nga riki ya bindzu lama pfumeleriwaka hi nawu wa kopiraiti. Ku tirhisa, ku kopa kumbe ku hangalasa ntirho lowu handle ka mpfumelelo swi yirisiwile.

XITIVISO XA MUHLELI

Leyi i vholumu ya vumune ni ya makumu ya Nxaxamelo wa Mabuku Mamune ya Gillette.

hi Ferdinando Frega — Nando the Scribe.

Nxaxamelo hinkwawo:

Vholumu ya I — “Mikwana minharhu. Gillette un’we.” (2026) naples-post.com

Vholumu ya II — “Brand Narrative Gillette.” (2026) naples-post.com

Vholumu ya III — “Gillette Leyi Nga Kotekiki.” (2026) naples-post.com

Vholumu ya IV — “Ku Tlula Gillette.” (2026) naples-post.com

Vholumu leyi a yi pfali ntsheketo. Yi susa rirhangu ro hetelela.

EMAHLWENI KA KU TSEMA KO SUNGULA

Vanhu vo tala va heta vutomi bya vona va ringeta ku amukeriwa hi mafambiselo lawa va nga ma akangiki. Mafambiselo ya tikhampani. Mafambiselo ya nkandziyiso. Mafambiselo ya vaaki. Mafambiselo ya mindyangu.

Va titolovetisa. Va burisana. Va rindzela ku xiximiwa.

Mina a ndzi si tshama ndzi va ni ku lehisa mbilu koloko.

Vutomi bya mina byi vumbiwile hi mikwana minharhu.

Wo sungula a wu ri wa wanuna loyi a hundzuleke mianakanyo leyi a yi lahliwile yi va rin’wana ra mavito lama tiviwaka ngopfu eka matimu ya manguva lawa: King Camp Gillette.

Wa vumbirhi a wu ri wa tatana wa mina — malembe ya makume mune endzeni ka The Gillette Company — loyi a ndzi dyondziseke leswaku ku tilawula a ku huwelerisi; ku ringanisa.

Wa vunharhu a wu voniwi. I wa mina. Wu tsema eka tiindasitiri, swivumbeko swa vumunhu, matiko, ku tsandzeka, ku humelela, ku tsala, ku miyela — ni mafambiselo lama ha ri ku nga tivi laha ma nga ndzi vekaka kona.

Buku leyi a hi nkhuvo wa ku humelela. A hi matsalwa ya vutomi bya mina. A hi buku ya ndzetelo wa bindzu. A hi matsalwa lama lavaka ku amukeriwa.

I rhekhodo ya leswi humelelaka loko wanuna a tshika ku vutisa laha a fanelaka ku va kona, a sungula ku aka swivumbeko leswi sindzisaka ntiyiso ku n’wi amukela.

Mavito man’wana ma xavisa nhundzu. Mavito man’wana ma nyamalala. Mavito man’wana ma siya swikombiso ku ri khale voko ri famba.

Leri i ntsheketo wa mikwana minharhu. Ni leswaku ha yini vito rin’we a ri nga ringanelanga.

NTIRHO

Ntirho a wu si tshama wu ndzi chavisa, a wu si tshama wu ndzi tisela gome. A ndzi tlanga ni lava a va xaniseka: «Loko u twa u lava ku tirha, tlulela ehenhla ka mina.» Ndlela yo hlongola gome ra vona ni ku va komba leswaku, eka mina, ntirho a wu ri ku tihungasa loku hakeriwaka ntsena.

A va ndzi languta va nga twisisi. A ndzi tshama ndzi n’wayitela, ndzi tsakile, hambi loko ephepheni a ndzi tirha tiawara ta makume mambirhi hi siku. Ku karhala a ku ri vunyanyuri lebyi a byi nga si ndzi teka.

Hi ku famba ka nkarhi ndzi twisisile xivangelo: kokwana loyi a a ri mutirhi wa le migodini, tatana loyi a a xavisa a nga yimi, na mina — mbuyelo wa tijini ta vona. A ndzi nga ta va ndzi hambanile.

Eka marito ya mina ya siku na siku, ya le handle ni lama twalaka, a ndzi tivisa leswaku ndzi tirhela khampani leyinene ngopfu emisaveni. Vanhu a va nga twisisi, na mina a ndzi nga swi koti ku swi hlamusela. Mali a yi ri mbuyelo ntsena wa nkombiso wa siku na siku exikarhi ka thiyetere ni swiphiqo — xo sungula xi ku endla u ehleketa, xa vumbirhi xi ku sindzisa ku tlhantlha.

Hiloko ndzi rhendzeleka misava, matiko yo tlula makume ntsevu na ntlhanu. Vutomi bya mina tanihi khonsaltente ni mutsundzuxi byi tatile awara yin’wana ni yin’wana handle ka vusiku. Ku fikela siku rin’wana n’wana wa mina wa nhwanyana a ndzi kombela ku vuya ekaya eItaliya.

Xana a ndzi ta ala njhani. A ku ri hi 2020. Loko ndzi ha ku nghena endlwini, riqingho ri rile — nomboro ya Milano. Rito ra wansati: «Hi mina Dokodela Musolino wa MERCURY URVAL. Hi na CV ya n’wina. Muxavi wa hina u lava munhu wo fana na n’wina. Mi ta va mi ri kona rini?»

«Ndzi khomeleni,» ku vula mina, «ndzi ha ku vuya eAmerika ya Dzonga naswona a ndzi tiyiseki leswaku ndzi twisisile ntirho wa n’wina.»

U hlekile, a vonakala, a tlharihile, kutani a hundzukela eka Xipaniya: «Yo busco la cabeza por un trabajo. ¿Entiende?» Ndzi hlamule: «Claro que sí.» Hinkwerhu hi hlekile.

«Hi nga endla rini riqingho ra vhidiyo?» «Ri vekeni eka Zoom mi ndzi rhumela xihlanganisi. Ndzi fika hi nkarhi. Ndzi munhu wa xiviri.» «Ha swi tiva leswaku mi munhu wa xiviri. Mi n’wana wa Gillette Group. Hi tirhisane na vona malembe yo tala. Kambe a mi si tshama mi hundza hi ka hina.» «A ndzi nga swi tivi leswaku mi tirhile kona. I nkarhi lowunene wo mi tiva sweswi. Xin’wana na xin’wana lexi nga ta humelela, swi ta va ku humelela.»

Ndzi tsemakanye riqingho. N’wana wa mina wa nhwanyana a a hlundzukile. «Ku humelele yini?» «Tatana, mi tekile. Mi ha ku nghena naswona se mi vulavula ni wansati un’wana?» «Giorgia,» ku vula mina, «xidyoho a xi humeleli loko u vulavula. Xi humelela ntsena loko u etlela ehansi.»

Hi hlekile.

RIQINGHO RA VHIDIYO

Ndzi tile ndzi ambale kahle: ndzi byebile, ndzi basile, wachi, hembe ya bululu yo vevuka, thayi ya bululu… na tibokisa ntsena ehansi. Nsati wa mina a a hundzisile tibulukwa ta mina kun’wana endlwini naswona a ndzi nga swi koti ku pfula sutukesi leswaku ndzi teka tin’wana.

A ku hisa. Hi ntiyiso, a ndzi nga vileli. A ndzi tiyisekile leswaku a nge pfuki a vona xiphemu xa le hansi xa miri wa mina. Hi xitsongo, sweswo hi swona a ndzi swi ehleketa.

Riqingho ri sungurile. U hlamusele khampani: khampani ya matiko-tiko ya le Napoli leyi tirhaka eYuropa hinkwayo, marhavi manharhu, timovha ta 176, vatirhi kwalomu ka 120. A va lava mufambisi loyi a nga fambisaka xiyenge xa merchandising ni ntlawa wa vaxavisi.

Swi fambelana ni vuswikoti bya mina. Kambe loko ndzi vutisa leswaku va tirha eka xiyenge xihi, u hlekile.

«Hi nga vitanana hi mavito yo sungula?» «Ina.» «Hi mina Marta.» «Hi mina Nando.»

«I varhangeri va makete eka bindzu ra minkosi. Xivulwa xa vona hi lexi: “Loko u fa, nkoka wa wena wa ku hakela wa tlakuka.”»

A ndzi tsekatsekanga. A ndzi fanele ku twisisa leswaku vatirhi va merchandising va fambelana njhani ni vafi.

Ntirho wa xiviri a wu komisiwile hi ndlela leyi: u na vutihlamuleri bya ku vonaka ka nkombiso endzhaku ka rifu.

A ndzi swi twisisanga. «Ndzi khomele, ndzi fanele ku endla yini?» «U lawula vatirhi lava vekaka vafi emabokisini, va va ambexa, va va basisa, va tiyisisa leswaku va vonaka kahle emahlweni ka ndyangu.»

«Naswona xiphemu lexi tsakisaka i mali,» u engeterile. «Loko u amukela, n’hweti yo sungula i tiyuro ta 12 500 ku engetela timali to famba. Ku hava kontiraka. Rasiti ntsena.»

«Ha yini ku nga ri na inivhoyisi?» «Xivutiso lexinene. Va susile rito rero eka marito ya vona. Vafi vo tala, hi ku ya hi mindyangu ya vona, a va ri vaxanisiwa va “fatture” — vuloyi, ku nga ri swibalo. Kutani, ndzi kombela, u nga vulavuli hi tiinivhoyisi.»

«Ndhawu ya ntirho?» «Hlawula: Napoli, Barcelona, Londoni. U nga sungula endzhaku ka masiku manharhu.»

Ndzi ehleketile: ndzi fambisile lava hanyaka vutomi bya mina hinkwabyo. Vafi va nga tika ku fikela kwihi?

Hi lerisanile. Ndzi n’wi byele leswaku ndzi ta ya eNapoli. A a ta rhumela vuxokoxoko hi imeyili. A ndzi nga fanelanga ku n’wi hakela nchumu.

«Ha yini?» «Namuntlha ndzi nyika mina. Loko u ta va u ri eMilano, u ndzi rhamba eka swakudya swa nimadyambu. Hambi ndzi tekiwile, vusiku byin’we ndzi ta titshunxa hi ku helela ndzi ri wa wena.»

Ndzi yimile, ndzi ehleketa leswaku riqingho ri herile. A a ha ri eka inthanete. U ndzi vonile ndzi ambale tibokisa.

U hleke hi matimba. «Ndza tshemba a wu kunguhati ku tirha hi ndlela yoleyo. A va lunghekelanga ku ku hakela mali yo tala sweswo — naswona a va lunghekelanga ku vona mufambisi a ambale swiambalo swa le ndzeni.»

KU YISA

Ndzi fikile eXitichini xa le Xikarhi xa Napoli. Wanuna la ambaleke bachi ya ntima ni kepisi a a khome xikombiso: sg. FREGA MAN… AGER.

Ndzi kwihi?

U ndzi xewetile. «Hi fanele ku yisa nhundzu ku sungula, kutani hi ya ehofisi-nkulu.»

Hi nghene eka Mercedes 300 CDI — ya minkosi. Thirolo ya mina yi sale emahlweni. A ku nga ri na ndhawu endzhaku: bokisi ra mufi a ri ri kona. Nhundzu ya hina yo yisa ya siku rero.

Hi yimile ekaya ka mufi. Wansati u te: «E-e, mufi a nga kona hi nkarhi lowu. Mi ta n’wi kuma eka nomboro 38. Laha i khume na mbirhi.»

A hi Cinecittà. I Tindhawu ta Vaspaniya. Vusweti, vugevenga, ku hlekisa, ku tiponisa.

Ndzi sungule ku hleka. A ndzi swi tiva leswaku leswi swi ta va ntokoto wo hlawuleka. A swi koteki ku byela vanhu — a va nge pfuki va ndzi tshemba.

Eka adirese leyi faneleke, emahlweni ko humesa bokisi ra mufi, muchayeri u vutisile: «Xana mufi u laha?» Wansati u hlamule: «Nkhuvo wu le laha.»

«Kambe emahlweni ko humesa, ndzi lava ku tiva loko va hakelile bokisi ra mufi,» u engeterile.

U fonele khampani. Swi tiyisisiwile. Bokisi ra mufi ra reverse class.

A ndzi swi twisisanga. Emovheni ndzi vutise Paolo, muchayeri: «Reverse yi vula yini?»

U ndzi langutile. «Swi fana ni tikhompyuta leti lulamisiweke nakambe. Bokisi ra mufi leri lulamisiweke. Xitiyisekiso xa lembe rin’we. Hi ri tekile eka vuhlayiselo byin’wana bya minkosi, hi ri basisa, hi cinca xifunengeto xa le ndzeni, hi ri basisa hi mirhi, hi ri tlherisela emakete.»

«Kutani mpfuno wu kwihi?» «Ndyangu wu hakela hafu ya nxavo. Va hlayisa mali. ENapoli, va khathala hi swilo leswi.»

HOFISI-NKULU

Yindlu etlhelo ka gondzo leyi rhendzeriweke hi nsimu leyikulu. Tiwarehawusi timbirhi etlhelo ka yona. Nimadyambu na nimadyambu loli leyi fanaka, muchayeri loyi a fanaka, nkarhi lowu fanaka, a yi tisa mabokisi ya vafi lama nga riki na nchumu. Swi ndzi endle ndzi ehleketa — kambe a swi ndzi vilerisanga.

Ndzi kambe xileti: Made in Austria. Xa vuxisi. Laha ri humaka kona hakunene: tikhilomitara ta khume na timbirhi ekule, SECONDIGLIANO.

Maurizio, n’wini wa khampani, u ndzi yise eka B&B. Kamara yitsongo, leyi tirhaka. Mutirhi wa le kaya wa Mupoland, wa ntombhi, wa musa, wo nona ngopfu, loyi a a languta kambe a nga vulavuli.

Ndzi n’wi xewete hi Xipoland mixo lowu landzeleke. U n’okile.

Nsati wa mina u fonele. A ndzi n’wi byelanga hi nkombiso lowu. Ndzi te ntsena i ntirho lowu tiyeke. Naswona minkarhi hinkwayo ndzi nyika hinkwaswo. Ntirho a hi ntlangu.

Murimi u nga tshuki a tiva leswaku chizi ri nandziha njhani ni tipheya.

Hi 02:00 Paolo u gongondze enyangweni wa mina. «Hi fanele ku famba. Ku na nhundzu yo yisa. U fanele ku nyika swiletelo swa ntirho wa wena.»

Ku hava loyi a a ndzi byele leswaku ntirho wa mina a wu ri yini.

Tikhilomitara ti nga ri tingani. Wanuna wa malembe ya makume nkombo na mbirhi. Xiaho xa mbilu. A a fanele ku ambexiwa, ku basisiwa, ku lunghiseriwa swifaniso.

«Hi ta n’wi byeba njhani?» va vutisile.

«Tirhisani Gillette ya DISPOSABLE.» A va nga ri na yona. Va ndzi kombe xitirhisiwa xo byeba xa Gillette lexi a va xi vitana xikomu. Hi Sathana, ndzi kwihi.

A va lava ku tirhisa xisibi xa xiphanga ku endla furo. «Ha yini mi nga tirhisi furo ro byeba?»

«A hi tirhisa PRORASO. Xinyikiwa xo hlawuleka xa 600 ml, hi nxavo wa 200 ml. Hi hlayisile mali. Loko yi herile, hi tlhelele eka xisibi.»

«Fambani mi ya xava mafurha ya endzhaku ka ku byeba ya EMULSIONI SERIES. Loko ngati yi nga ha famba, alkhohola a yi namarheli eka nhlonge. Lawa ma namarhela.»

Eka swiambalo, ndyangu a wu nyikile sutu ya mucato. Leyi tirhisiweke eka masiku mambirhi ya nkoka ngopfu evuton’wini bya wanuna: vukati ni rifu.

Filosofi ya vanhu yi kona hinkwako. Mianakanyo yi siviwa hi xilaveko. Hikwalaho vafambisi va xiviri a va tshami emahofisini — va hanya exifundzheni, laha ntiyiso wu hefemulaka kona.

Loko hi tlhela, riqingho rin’wana. Yindlu yin’wana. Wanuna wa malembe ya makume mune, khensa.

«Hi ta n’wi byeba njhani?» ntlawa lowuntshwa wu vutisile.

«Fambani emakete. Xavani MACH3 kumbe FUSION GILLETTE. Wanuna wa malembe ya yena u faneriwa hi ku olova loku nga riki na siku ro hela, hinkwako laha a yaka kona. Naswona tekani jele ro byeba ra Gillette. Ndzi ta mi komba — xitsongo emakumu ka tintiho naswona ri tlakuka ku fana ni khirimi leyi biwiweke.»

Va landzele swiletelo. Mindyangu yi tsakile. Kutani ndzi swi lemukile: hambi ndzi suke eGillette, a ndza ha xavisa nhundzu ya yona. A ndzi nga swi koti ku tiyimela. Manana u tshama na mina minkarhi hinkwayo.

SIKU LERI LANDZELAKA

Siku rin’wana ni rin’wana a ri fana ni ntlangu wa thiyetere wa vatlangi vo hambana. Rifu ri vonaka ri nga tsekatseki eka lava hanyaka — kambe a hi tano.

Wansati u tile ehofisini. Manana wa yena la dyuhaleke a a ha ku fa. Xikombelo xa yena xi ndzi hlamarisile kambe a xi ndzi tsekatsekisanga.

Mufi a a ri na malembe ya makume nhungu na nharhu, voya bya milenge a byi mila hi matimba. Emahlweni ko pfala bokisi ra mufi, a a lava leswaku manana wa yena a byebiwa.

Ndzi rhume ntlawa wa vavasati. A va lunghekele ku tirhisa switirhisiwa swo byeba swa vavanuna eka mukhuva wa vavasati — misava yimbirhi leyi talaka ku nga hlangani, naswona yi tala ku khandlanyana.

Ku fikela hi va-90, vavasati a va tirhisa mikwana ya vanuna va vona. Kutani makete wu tumbuluxe nhundzu ya vavasati. Ha yini hi nga tumbuluxi mikhuva leyintshwa ya ndhavuko?

Ndzi byele Vanessa leswaku a ya exitolweni xa le kusuhi a xava DISPOSABLE AGILITÉ — leti a hi ti xavisa — kumbe VENUS GILLETTE, ku engetela furo ra SATIN CARE.

Hinkwaswo swi endliwe kahle swinene. Endzhaku ka masiku ya nkombo, khampani a yi tlhantlhile xiphiqo xa yona lexikulu: mahungu.

Hi Mugqivela nimadyambu, mintlawa yi yime hi layini ku hakeriwa. Na mina a ndzi ri eka layini. Kutani ndzi huma, ndzi famba, ndzi tlhelela ekaya eka ndyangu wa mina.

A ndzi nyikile vanhu volavo vutivi bya mina. Naswona ndzi bohile leswaku a byi fanelanga ku hakeriwa. Loko xin’wana xi endleriwa leswinene, mali a yi na xivangelo xo va kona.

Hikuva hi mina loyi.

Nando

NKOSI WA MINA

Minkarhi hinkwayo a ndzi tsakela ku nga yi eminkosini. Ku tsundzuka vanhu hi leswi a va ri swona, ku nga ri hi ndlela leyi va pfaleriweke ni ku rhumeriwa ha yona, a ndzi twa swi ri ni xindzhuti. Kambe sweswi a ndzi nga swi koti ku tiyimela ku ya. A ku ri nkosi wa mina.

Swisiwana swa ntsevu swi rhwale bokisi ra mufi. N’wana wa mina wa nhwanyana u ale sutu ya ntima leyi tolovelekeke, ematshan’wini ya sweswo a ndzi ambexa trakisuti. «Hinkwako laha mi yaka kona, mi fanele ku tshama mi ntshunxekile,» ku vula yena. Ku katsa ni tintangu ta thenisi. Ni selfoni ya mina, leyi vekiweke hi vutshila exikhwameni xitsongo. Xikwama xa phikiniki xa misava ya vafi.

Movha wa vafi a wu olovile ku ringanela, hambileswi xisirheleri xa ku tsekatseka xa le ndzhaku-ximatsi a xi lava mpfuno lowukulu. Mugodi wun’wana ni wun’wana a wu endla leswaku tandza ra mina ra ximatsi ri huma eka bulukwana ra le ndzeni. A ku nga ri na ku vonakala endzeni ka bokisi ra mufi, kutani a ndzi nga swi koti ku swi lulamisa. Moya wo titimela emunyameni wa hilaha ku nga heriki.

Enyangweni wa kereke va ndzi veke ehenhla ka mapulanga ya mune ya timhandzi. Nchumu wun’we ntsena lowu a wu ndzi vilerisa: xana va ndzi veke kahle, kumbe a ndzi ta rhendzeleka ndzi wa ku fana ni saka ra matapula? Kutani ndzi tsundzuka: a ndzi ri ehansi ka vutomi khale, ndzi file.

Muprista u vulavurile. Ntiyiso wun’wana, swivumbiwa swo tala. Kutani ku landzela nxaxamelo wa vanhu lava hlayaka swilo hi mina. Ku fikela loko wansati la dyuhaleke a tshinela, a tsontswa bokisi ra mufi, a vutisa: «Xana ndzi nga n’wi tsontswa emahlweni ko n’wi nghenisa endzeni?»

Munghana un’wana u yimile a ku: «Nuna wa mina minkarhi hinkwayo a a ndzi vutisa nchumu lowu fanaka emahlweni ko wu nghenisa endzeni. Ku tsontswa ko hetelela.» Ahahahah.

Nkhuvo wu herile. Ku sale mina ni muchayeri ntsena hi kongomile eka ndhawu ya masirha. Adirese a yi tsariwile kunene ehenhla ka bokisi ra mufi: Ndhawu ya Masirha ya Condera, phiko ra vafi, xiphandze xa makume mune na ntlhanu, xiteji 23, qhava ra vumbirhi, xiphanyana xo sungula. A swi koteki ku hoxeka. Vumunhu a byi hluvukile: a ka ha ri na swiphemu swa vavanuna kumbe swa vavasati. Vafi ntsena. Swi tirha kahle.

U ndzi nyiketile, a pungela voko, a famba. Kutani ndzi ehleketa: Sweswi ndzi ta endla yini?

Vavasati vambirhi — lava fileke malembe ma nga ri mangani — va hundzile va ndzi rhamba ku ya nwa khofi nkarhi lowu Huvo ya Nhlangano wa Minkosi a yi pfumela milawu leyintshwa ya lava ha ku fikaka.

A ndzi navela ku tiva, kambe a ndzi karhele. Ntirho lowuntshwa, rifuwo lerintshwa, nchumu wo dyondza leswaku misava yi ta vula nchumu wun’we ntsena:

A ndzi navela ku tiva, kambe a ndzi karhele ngopfu. A ndzi nga si fa siku rin’we naswona se a va ndzi nyika maphepha. Hambi ku nga heriki a ku ri ni maendlelo yo amukela vantshwa.

Nando

ALDILA’ STREET, NY CITY

Vusiku byi nga si humelela hinkwaswo, ndzi dyile swakudya swo tika katsongo. Tipepere leti katingiweke ni matapula, nenge wa nguluve wa khilogiramu yin’we, tingilasi timbirhi ta vhinyo yo tshwuka, naswona — ku hetisa hi xindzhuti — ndzilo wa saladi ya tinyawa ta borlotti.

A ku ri hi 7 Mudyaxihi 2058. A ndzi ri ni malembe ya makume nkaye na nharhu ntsena, kambe a swi nga voniwi — leswi vulaka leswaku a ndzi nga swi tivisi. Munhu wa xiviri wa le Calabria: wa ku miyela, ku nga ri wa xihundla. Yoleyo a yi ri ndlela ya mina. A ku ri mina.

Ahahahah.

Kutani swi humelele: ndzi vone miri wa mina wa ha etlele emubedweni, kasi mina ndzi ri ehandle ka wona, ndzi languta. Ndzi fambe ndzi ya eka desiki leswaku ndzi ri lumeka ndzi tsala ntsheketo — a ndzi swi endlile nkarhi wo leha lerova swi hundzuka ku tihungasa ka mina loku ndzi ku tsakelaka ngopfu. Kambe mavoko ya mina a ma ha lawuli swilo leswi vonakaka.

A ndzi file. A ndzi ri endleleni ya misava ya vafi.

Xivutiso xo sungula lexi ndzi tivutiseke xona a xi nga ri hi leswaku ndzi ta hlangana na mani, kumbe ndzi ta fika njhani. E-e. Nchumu wun’we ntsena lowu a wu khomeleke emianakanyweni ya mina a ku ri: xana vanhu lava a va ndzi tiva a va ta endla yini hi ku famba ka mina?

A ndzi se va vona.

«Nkarhi wu fikile.» — Lava a va tshame va ndzi tiyisela.

«I ku kanganyisa kwa yena kun’wana.» — Lava va tshamaka va langutela leswo biha.

«Ndlela yin’wana yo hlamusela vutomi bya yena.» — Ntlawa wa WordPress.

Vutlhari bya muchini (AI) a byi nga ta endla nchumu nikatsongo.

Maxaka ni vanghana? A va tsemakanye ndzilakano lowu khale ka mina. A ndzi va landzela ntsena.

Voko ekatleni ra mina ri kombise leswaku un’wana u tile ku ta ndzi teka. Hiloko hi sungula ku haha — kumbe hi swona a ndzi swi ehleketa. Kambe ku nga ri ku fana ni swinyenyana, ku nga ri ku fana ni swihahampfhuka, ku nga ri ku fana ni nchumu na wun’we lowu hi tshameke hi wu anakanya. Ku hava timpapa ta tintsumi, ku hava ku tlakuka ka xifilimi. Hinkwaswo leswo a swi ri xivumbeko lexi va hi xaviseke xona ntsena.

Ku hundza a ku hambanile swinene.

Ndzi hundzuluke ndzi languta voko ekatleni ra mina, naswona a hi ri endlwini leyintshwa khale.

Swi antswa ku tlula FedEx loko yi yisa maphasela. Ahahahah.

Wanuna enyangweni a a tsarisa lava fikaka, naswona a ndzi ri ni nomboro ya mina yo nghena.

Muchini wa “teka-nomboro” a wu herisiwile kwala. Nchumu wun’wana ni wun’wana lowu fanaka ni layini a wu yimela Sathana, naswona vayimeri lava pfumeleriweke a ku ri lava a va endle ntirho wolowo evuton’wini ntsena. Ku hava swin’wana.

Nkarhi wa mina wu fikile, naswona xivulwa xo ndzi amukela a xi ri:

«Oho e-e, eku heteleleni hi kote ku ku tisa laha. Ka khume na kambirhi, matshalatshala ya khume na mambirhi. U mani wena?»

A ndzi mani wo hlawuleka. Ndzi loyi u nga n’wi langutelangiki ntsena.

Nando

NDZHAWULO I

Kahle, a ndzi fikile endhawini leyi, leyi a yi tiviwa ntsena hi vana va noni — hi xitsongo loko a ndza ha hanya. Kambe sweswi a ku fanele ku humelela yini? Swiendlakalo swihi? A ndzi lava CEO kambe a ndzi nga n’wi kumi.

Wansati u hundzile, a ambale kahle, a ri ni mahanyelo lamanene swinene. A nga yimanga. U siye phepha leri petsiweke ehenhla ka ndhawu ya le kusuhi, a ya emahlweni a famba.

Ndzi ri pfurile. Kamara. Nkarhi. Kamara ya Vasunguri, 11:00.

Ku hava mepe. A ndzi ri ni switirhisiwa khale.

Nkarhi wo hetelela wa vutomi bya mina ntsena — malembe ya 35 ntsena — a wu kamberiwa. Ndzi ve ni nkateko. Vuphukuphuku hinkwabyo lebyin’wana lebyi a ndzi byi endlile a byi hundzile siku ra byona. A ndzi nga ta fanela ku tiyimelela kumbe ku hlamusela nchumu.

A ndzi tivi ku chayela, ku hava movha, ku hava ku famba hi milenge — kambe ndzi tikume ndzi ri endzeni ka kamara. Naswona ndzi kuma mani a tshamile etafuleni ra huvo?

Ndzi tshemba leswaku a u nge pfuki u swi pfumela, hambi u ringeta.

Hi mina ndzi ri ni malembe ya 5. Hiloko ndzi sungula ku rila — ku nga ri hikwalaho ka mintlhaveko, kambe hikuva a ndzi nga swi twisisi leswaku ndzi fike njhani, kumbe hi malembe mangani.

Xivutiso lexi tolovelekeke xi twale nakambe:

«Xana wa swi tsundzuka loko ndzi ku vutisile loko u tiyimisele ku hanya ku fikela malembe ya 93?»

«Ina,» ndzi hlamule.

«Naswona endzhaku, loko ndzi ku vutisile loko u lunghekele ku xaniseka u ri karhi u vona lava u va rhandzaka va famba emahlweni ka wena?»

«Ina,» ndzi hlamule.

«U ya emahlweni u twisiseka swinene. Ndzi swi byele CEO, kambe a nga ndzi tshembanga. Naswona sweswi a hi tivi laha hi nga ku avelaka kona vutshamo.»

Dante u tsale “Divina Commedia”, kambe a nga xi vonanga emahlweni xiyenge xa wena. Hambi Bezos na Amazon a nga swi kotanga. Naswona Google yi wile kwalomu ka malembe ya 30.

«Hi swi twisisa hi ku helela kambe hi nyike nkarhi. Hi ku kombela leswaku u tshama eka standby.»

Standby. A ndzi ehleketa leswaku i rito ra vuxavisi. Kutani ndzi tivutisa loko na rona ku ri xiyimo xa Kamasutra. A hi ri emisaveni ya vafi, naswona a ndzi nga si dyondza xivulwa lexi.

Nando

NDZHAWULO II

Nkarhi wu tirha hi ndlela yin’wana kwala. Ndzi swi lemukile loko ndzi ringeta ku hlayela leswaku ndzi rindzile nkarhi wo tani hi kwihi kutani ndzi kuma leswaku nhlayo yi tshama yi cinca ndlela.

Kutani ku twala rito — ku nga ri ra yena sweswi. Rito ntsena, leri nga humiki endhawini yo karhi ya kamara.

«Kamara 2. 13:00.»

A ndzi vutisanga leswaku ndzi ta fika njhani kona. A ndzi ri ni switirhisiwa khale.

Komixini a yi hlengeletanile ku boha leswaku yi ta endla yini hi mina. Endzhaku ka nhlengeletano yo leha, yi humese xiboho:

«U na xileriso xa ximfumo xo endla vhexeni ya ETERNITY ya ONEDOLLAR.STORIE. ALDILA.’ Hi xipimelo xin’we.»

«Xipimelo xihi?»

«Emahlweni ko kandziyisa, hi fanele ku hlaya mintsheketo.»

A ndzi tshame ndzi va ni ntokoto wo fana na lowu, kambe leyi a yi ri ndhawu yo hetelela yo tshama eka yona. Naswona a ndzi fanele ku endla xiboho hi ku rhula.

Kutani ndzi vutisile: «Ndzi ta kuma yini hi ku tlherisela?»

«U lava yini?»

«1 USD ntsena.»

Nando

NDZHAWULO III

Hi nkarhi wun’wana ndzi tivutisile leswaku ha yini a ndzi nga twi ndlala, ha yini a ndzi nga hlambi, a ndzi nga byebi, kumbe a ndzi nga endli mahanyelo ya mina ya nimixo. A ndzi ri xiphukuphuku njhani — swi vonakile hi ku hatlisa: a ndzi nga ri na miri, kutani a ndzi fanele ku hlayisa yini?

Ku hava un’wana loyi a a vonaka. Kambe un’wana ni un’wana a a miyerile ntsena, naswona endzhaku ka moya wun’wana ni wun’wana a ku ri ni ntirho lowu a va nga wu tivisi.

Kutani siringi yi vulavurile. Kumbe hansi. Ndlela a yi na nkoka kwala.

«Frega.»

Ndzi hlamule: «Ndzi khomeleni, kambe loko miri wu nga ha ri kona, mi swi kotise ku yini ku hlayisa xivongo?»

Rito ri hlamule hi ku hatlisa, ri hlundzukile: «Loko hi nga swi koti ku ku hlawula hi xiyenge, hi nga swi koti ku ku veka kun’wana, u lava leswaku hi sula nchumu wun’we ntsena lowu hi nga na wona? Kutani hi ta ku tiva hi yini?»

«Swi lulamile. Ndzi byeleni leswi ndzi nga mi endlelaka swona.»

«Hi kume xitiviso xa leswaku eka masiku ya nkombo ya misava lama taka, van’wana va vafuwi va tibiliyoni lava dumeke ngopfu va ta fika kwala.»

«Va ta endzela?» ndzi vutisile.

«Kwala a hi endli swa Vuvini bya Swiave, kumbe Wall Street Eternity. Ku na OPA ka nkarhi na nkarhi ntsena, kambe sweswo a swi ku khumbi. Va ta hikuva nkarhi wa vona wu herile. Kambe hi lava vutsundzuxi bya wena tanihi mulanguteri wa minkosi. U fanele ku languta u vika leswi vanhu va swi vulaka ni leswi va swi ehleketaka hi vona endzhaku ka rifu, ni ndlela leyi va tikhomaka ha yona.»

«Xana mi ndzi nyika yini hi ntirho lowu?»

«Swa ntolovelo: 1 USD.»

«Ku nga ri hi nkarhi lowu.»

«Kutani u lava yini?»

«Ku tswaleka ndzi ri xisiwana nakambe, ku fana ni khale. Kambe hi nkarhi lowu eAmerika hakunene. Ku hava swihoxo.»

«Ha yini?»

«Ku na nchumu wun’we lowu ndzi wu navelaka ku tlula hinkwaswo emisaveni.»

«Vavasati?»

«E-e.»

«Kutani i yini?»

«Nun’hwelo wa mimbhoho ya le hansi ka switarata loko musi wu tlakuka. Hi kona ekaya. Hi kona ndhawu ya mina.»

Nando

NDZHAWULO IV

Va ndzi nyike nxaxamelo, naswona hi ntiyiso ndzi hlamarile leswaku vafuwi lava hinkwavo va tibiliyoni a va file swin’we. A ndzi ta va hlamusela njhani un’we hi un’we? A swi fana ni ku yima endzeni ka Nkwama wa Timali wa Misava, hiloko ndzi kombela ku ntshunxiwa: xiviko xin’we hi nkarhi.

Naswona hi swivangelo swa mina, a ndzi ta sungula hi Malume Warren — a a ri n’wini wa Gillette ya mina, a ndzi n’wi kolota xichavo xexo.

Kutani a ndzi ta ya eka van’wana. Kambe leswi u nga kusuhi ni ku swi twa swa hlawuleka, naswona swi dyondzisa nchumu wun’we ntsena: a hi nchumu handle ka xibye xa nkarhinyana, ku nga ri nkarhi lowu khomaka nchumu.

• nkosi wa Jeff Bezos → mali, matimba, ndzhaka, swihangalasamahungu
• nkosi wa Bill Gates → thekinoloji, vulawuri, ku pfuna vanhu, vutlhari
• nkosi wa Elon Musk → ku gandzela munhu, mpfilumpfilu, valandzeri lava hlanyaka, Mars
• nkosi wa Warren Buffett → rifuwo ra khale, ku tlhandlama, ku miyela
• nkosi wa Donald Trump → nkombiso lowu heleleke, mintlawa, sekisi ya swihangalasamahungu

Hlaya kahle.

Nando

NDZHAWULO V

Nkosi wa Warren Buffett → rifuwo ra khale, ku tlhandlama, ku miyela

Wu khomiwile hi tinyangwa leti pfariweke. A va langutele vanhu va nga ri vangani ntsena — hikuva, na Berkshire, a a nga ri nchumu handle ka xibye xa vavanuna va nga ri vangani lava khomeke mali yo tala, naswona a nga si tshama a fambisa bindzu ra xiviri ra vuxavisi, hi xitsongo ku nga ri hi ku kongoma.

Lava hi ku pfumala ndlela va tateke kamara a ku ri vatsari va mahungu ni vanhu va swihangalasamahungu, vatirhi-kulobye vambirhi, vanghana vambirhi va xiviri, maxaka, ni sekiritari wa yena wa vutomi hinkwabyo loyi a nga pfumaleki — loyi a nga si tshama a etlela na yena. Hinkwavo va lunghekele ku khoma khoma yin’we va yi hundzula xihloko, xitsalwana, xiendlakalo endzeni ka xiendlakalo. Hi nkateko, ku hava na un’we wa vona loyi a ringeteke ku tsala buku.

Malume Warren, ku fana ni minkarhi hinkwayo, a a va rhangerile hinkwavo. Naswona loko a vulavula, a va yingisa — hi ndlela leyi u yingisaka ha yona kokwana loyi a hlengeletaka vatukulu a va hlamusela hi swiharhi swa le nhoveni hi vuxokoxoko lebyitsongo swinene. Handle ka leswaku nhova ya yena a ku ri hofisi ya yena ya le Nebraska, naswona kwalomu ka ku hava munhu loyi a a swi tiva.

Un’wana, a hlevetela a nga tsekatseki milomu, u vutise wa le tlhelo ka yena loko swi twala ku hlayisa xiave xexo kumbe ku xi xavisa — mukhuva lowu nga riki na murhi. Naswona ndzayo ya mudyondzisi a yi tshama yi ri yin’we: loko u nga tiyimiselanga ku vona mali ya wena yi lahlekeriwa hi nkoka emakete, tshama ekaya, u yi veka ehansi ka mubedo. Yi ta lahlekeriwa hi nkoka hambiswiritano, kambe hi xitsongo u ta tshama u tiva leswi saleke.

Hi nkarhi wa xivulwa xa muprista, ku fike papila — tiawara ti nga ri tingani emahlweni — naswona u tiyimisele ku ri hlaya hi yexe:

A hi nge pfuki hi mi rivala. A mi ri naswona mi tshama mi ri xikombo xa vutomi bya hina, naswona tidyondzo ta n’wina ti se ti nyiketiwile eka switukulwana leswintshwa. Hikuva mi, naswona mi ta tshama mi ri, wanuna loyi a vuleke: loko mpfula yi na ehandle naswona u lava ku hlengeleta mati, u nga tshuki u huma u khome xihluto.

Famba kahle, Malume.

Nando

Ndzi akiwile hi Gillette. Ndza ha ri ntukulu wa n’wina wo tshembeka, Malume Warren.

NDZHAWULO VI

Nkosi wa Elon Musk — ku gandzela munhu, mpfilumpfilu, valandzeri lava hlanyaka, Mars

A ndzi langutele ntshungu lowukulu. Ematshan’wini ya sweswo, ndzi kume vafambisi lava a va vonaka va ri ni ku huhuteka — onge Elon a a ri swakudya swo tika ku gayeka, xakudya xa vunyanyuri lexi a xi tshama xi tlhelela ehenhla. Xisiwana xa mali yo tala ngopfu. Xexo a xi ri xihloko lexi miyeleke.

Eka mabulo ya ku hlevetela, ku twale nchumu wun’we: manana wa yena — modele, mubasisi — ni ndlela leyi nkateko wu nga veka harhi eka Mufana tanihi wanuna loyi a fuweke ngopfu emisaveni, kambe a nga si tshama a va ni wansati loyi a tshamisekeke loyi a a ta n’wi siyela hinkwaswo. Wa nxubo, ku fana ni khampani ya yena. Hafu ya vutlhari bya xiviri, hafu ya xihoxo.

Vatsari va mahungu a va ri kona, hakunene. Sekisi ya swihangalasamahungu a yi tshuki yi hundza nkosi lowu nga tlakusaka nhlayo ya vahlaleri. Mukhuva a wu ri lowu tolovelekeke — tikhamera, ku hlevetela, nun’hwelo wa swiluva leswi tsakameke.

Kambe muprista… muprista a ku ri ku hundzuka ka ntsheketo ka xiviri.

Loko a vulavula hi Elon, u te: «A a ri munghana wo tshembeka. Siku rin’wana u ndzi pfunile ku cinca bethri ya Tesla ya mina naswona a ndzi hungutela 2%. Hikwalaho ka nkarhi wolowo, ndzi ve muprista. Naswona hi swona leswi ndzi nga laha na yena namuntlha.»

A hi nga tivi loko hi fanele ku hleka, ku rila, kumbe ku fonela dokodela wa mianakanyo. Hikuva hi nkarhi wolowo, Sam Altman u nghene hi matimba — mahlo ma tshwukile, rito ri tsemekile — a tiwisela ehenhla ka bokisi ra mufi a huwelela:

«N’wana wa mbyana. U ndzi yise ekhoto hi tidola ta tibiliyoni ta 130. U hluriwile. Naswona a wu ndzi nyikanga hambi ku ri ku tsaka ka ku ku hlayela xiboho.»

Exikarhi ka swirhendzevutana swa swiluva, xin’we xi humelele: xiluva xin’we xa khaneshini lexi rhumiweke hi Yindlu yo Basa. Ku hava loyi a nga tshama a kuma murhumi. Kumbe un’wana na un’wana a a tiva kambe a endla onge a nga tivi.

Twitter ya yena — leyi hundzukeke X, leyi hundzukeke xivutiso lexi nga tlhantlhekiki — a ku ri nsayino wa yena. Wu n’wi funghile siku leri a velekiweke ha rona ni siku leri a fambeke ha rona.

Nando

NDZHAWULO VII

Nkosi wa Jeff Bezos → mali, matimba, ndzhaka, swihangalasamahungu

Ndzi vula hi ku rhula lokukulu leswaku lowu a ku ri nkosi lowu wu ndzi tsakiseke ngopfu — ku nga ri hikwalaho ka mali, ku nga ri hikwalaho ka matimba, ku nga ri hikwalaho ka ndzhaka, ku nga ri hikwalaho ka swihangalasamahungu — kambe hikuva vulawuri lebyi hlengeletiweke a byi nga si tshama byi pfumelela ku languteriwa ka nomboro ya vumbirhi ya vuhosi, wanuna loyi a a ri ni swihoxo swa timali ni swa swibalo leswi hangalakeke emisaveni hinkwayo naswona a a languteriwa hi mimfumo a tiyiseriwa ntsena hikwalaho ka nhlayo leyikulu ya vanhu lava a va thoriwe eka swivumbeko swa yena.

Kambe ku pfumala ku vonakala loku a ku voniwa ni le ndzeni ka tiakhawunti — leti a ti nga tiyiseki, ti nga tsariwanga — a va nyika swikombo ni tinomboro kambe va nga nyiki matsalwa ya vumbhoni.

Hikwalaho, eka xiyenge xa nkandziyiso, ku sungule ku huma kutsongo ka vatsari hi kongoma eku tiyimeleni, va tiyisisa leswaku swi antswa vatsongo lava tiyisekeke ku tlula vo tala lava kanakanisaka.

Kambe vanhu endzeni ka kereke a va hambukile, va vulavula hi minkosi yin’wana ya vanhu van’wana, kutani ndleve ya mina yi khome ntlawa wa vavasati lava a va ku: «Xana mi swi twile? Mutsari wa Muitaliya na yena u file — loyi a tsaleke AMERICA naswona a vulavula tindzimi ta misava, tindzimi ta 225 leti dumeke. Loyi hinkwerhu a hi n’wi rhandza hikuva a a nyika handle ko kombela mali hi ku tlherisela.»

Kahle, sweswo swi ndzi khumbile. A ku ri ku humelela ka endzhaku ka rifu loku vanhu hi ntolovelo va nga ku lemukiki hi ku hatlisa ni hi vuyelo bya xihatla. Swi lava wansati un’we ntsena loyi a nga ku rivaliki — kutani vayirasi yi sungula.

Hi Jeff, muprista u te: «Hinkwerhu hi mbirhi a hi ri ni mpandla. Yena hi ku hlawula, na mina.»

Riendzo ro hlayiseka.

Nando

NDZHAWULO VIII

Nkosi wa Donald Trump → nkombiso lowu heleleke, mintlawa, sekisi ya swihangalasamahungu

Bere ra Muamerika — hi ndlela yoleyo a ndzi n’wi vitana ha yona — u kotile, hambi eku feni, ku tshama exikarhi. Xivumbiwa lexi velekeriweke ku vonakala, lexi nga kotiki ku suka etlhelo, hambi loko kheteni yi wile khale.

A hi hanyile malembe lama nga tolovelekangiki. U kurisile Amerika ku tlula mindzilakano ya yona, a hundzula swifundzha swa makume ntlhanu swi va swifundzha swa makume ntlhanu ku engetela minavelo ya madzana mambirhi na nkombo, kutani a tlhela endzhaku. Xiendlo lexi nga talangiki xa ku tikhoma — kumbe vumundzuku byi yima ku hefemula ntsena.

A ku ri ni ndzima ya Venezuela, loko Maduro a wa exiyin’weni lexi a xi fana ni filimi ku tlula matimu. Kutani ku tsakela Greenland ka nkarhinyana. Kutani Lwandle ra India, onge u landzelela khampasi ya xihundla leyi a a swi kota ku yi hlaya a ri yexe.

Minkarhi hinkwayo a a susa ndzilakana wa matilo katsongo ku ya emahlweni, hambi loko ku ri hava loyi a vutiseke.

Exikarhi ka swirhendzevutana swa swiluva, xin’we xi humelele — xiluva xin’we xa khaneshini. Ku hava vito ra murhumi. Kumbe ku hava loyi a a tiva, kumbe un’wana na un’wana a a tiva kutani va hlawula ku miyela.

Twitter ya yena, leyi hundzukeke X, leyi hundzukeke xivutiso lexi nga tlhantlhekiki, a ku ri nsayino wa yena wa xiviri. Wu n’wi funghile siku leri a ngheneke ekamareni, ni nakambe siku leri a fambeke ha rona.

Famba kahle, Mnu. Phuresidente.

Nando

NDZHAWULO IX

Nkosi Wa Bill Gates → Thekinoloji, Vulawuri, Ku Pfuna Vanhu, Vutlhari

Rifuwo evuton’wini a ri akiwi — ri amukeriwa kutani ri fambisiwa hi ku khoma loku faneleke. Bill a a ri swona hakunene: nkateko lowu tirhisiweke kahle, ndlela yo va leyi hundzukaka xitayili, xiyimo, nchumu lowu u nga koteki ku wu rivala.

A ndzi nge pfuki ndzi rivala ro sungula loko ndzi hlangana na yena ehandle ka khampasi. A ndzi nga n’wi tivi, u ndzi khumbile hi xihoxo, naswona tanihi leswi a ndzi ri ntswa ni xiphukuphuku, a ndzi lava ku n’wi ba. Kambe yena — loyi a vonaka kule, a tivonelaka, wanuna wa mahanyelo lamanene ni miehleketo leyi tlhariheke — u ndzi langutile a ku: «Jaha, hakela mabhodlela mambirhi ya byala, a ndzi na mali.» Hiloko ndzi humesa tidola ta makume mambirhi, kutani nhwanyana u teke xifaniso.

Hakunene n’wana wa mbyana — ku kuma endzhaku ka malembe leswaku a a ri mani.

Ku nghena enkosini wa yena swi ndzi ve ku fana ni ku nghena enhlengeletanweni ya ndyangu, handle ka leswaku a ndzi nga ri xiphemu xa ndzhaka ya yena, naswona a ndzi nga si tshama ndzi ri ni ku navela ka yona. Vanhu a va tshama va hlevetela leswaku a a ri mani, a a ri yini, naswona endzhaku ka moya wa yena wo rhula ni wo tikhoma, a ku ri ni wanuna loyi ku hanana ka yena a ku tlula leswi vonakaka.

Hi nkarhi wa xivulwa, muprista u te: «Hikwalaho ka yena, hi hundzule kereke yi va ya didjithali, naswona sweswi ku tivula swidyoho ku rhekhodiwa hi xihundla ku rhumeriwa kunene eka Papa.» Ku hlevetela ko chava ku hangalakile exikarhi ka lava a va ri kona — ku fikela loko a engetela leswaku a a tlanga: «A ku yi eRhoma. Ku ya kunene eka CIA.»

Vatsari va mahungu a va ri ni mahanyelo lamanene ku tlula ntolovelo. Vo tala a va tirhile ka yena, naswona hinkwavo a va tshama va kombela ku miyela, hikuva endzeni ka nkarhi wolowo lowu a wu yimile, bokisi ra mufi ra Bill a ri vulavula.

Famba kahle, munghana wa mina.

Nando

NY CITY — MARITO YO HETELELA

Eku heteleleni, hinkwaswo swi pfala hi ndlela leyi: ku hava swichayachayana, ku hava ku phokotela mavoko, ku hava loyi a ku fambisaka ku ya enyangweni. Wena ntsena, vito ra wena leri tsariweke kun’wana, ni khoridoro leri alaka ku hela.

Ku tiva leswi vanhu va swi vulaka loko u fa i lunghelo leri ku nga fanelanga ku va ni munhu loyi a nga na rona. Ri onha mianakanyo ya rirhandzu ya makumu. Ri ku komba leswaku ntiyiso minkarhi hinkwayo wu fika hi ku hlwela loko wu nga ha pfuni.

Ndzi fambe exikarhi ka mabokisi ya vafi ku fana ni mutirhi wa misava ya vafi, ndzi ri ni ntirho wo tsala xiviko lexi ku nga riki na loyi a nga ta xi hlaya. Naswona loko xiboho xa mina xi fika eku heteleleni, a ndzi kanakananga: ndzi hlawule ku tlhela ndzi ri wansati. Lowa matimba ngopfu, lowu tlhariheke ngopfu, lowu nga ni maqhinga ngopfu. Va pfumelela misava ku va vitana lava tsaneke leswaku va vona loyi a nga ta kanganyiseka.

Kutani va ndzi vutisile leswaku ndzi lava ku tswaleka kwihi nakambe. A ndzi va pfumelelanga ku hetisa: Amerika. Xifundzha xihi na xihi, doroba rihi na rihi. A ndzi lava xitiyisekiso xin’we ntsena: leswaku hi nkarhi lowu ku rhumeriwa ka mina ku ta fambisiwa hi vativi, naswona leswaku loko va ndzi yisa va ta kombela nsayino.

Hi ndlela yoleyo, ndzi ta tiva leswaku ndzi fikile hakunene. Endhawini leyi ndzi nga ta hanya eka yona, ni laha ndzi nga ta fa nakambe. Hi ku rhula loku fanaka, ku hlekisa loku fanaka, goza ritsongo leri fanaka ku fana ni minkarhi hinkwayo.

Makumu.

Nando

XITIVISO

«A hi ri ni nchumu wun’we lowu fanaka — naswona u nga ehleketi hi vuphukuphuku leswaku a ku ri mali. Hinkwerhu a hi file, kambe lava va hlamuseleke ntsheketo ntsena hi vona va nga ta ka va nga rivariwi.»