KỌJÁ GILLETTE

ÀKỌSÍLẸ̀ ÌTẸ̀JÁDE

Ferdinando Frega — Nando the Scribe — Abẹ Karùn-ún

Aṣáájú-ọ̀nà ìtàn nínú Kóòdù Ìhùwàsí. Ó kọ́ ètò ìtẹ̀jáde onídọ́là kan yí èrò kan ṣoṣo ká: ètò ìṣúná kò ní ìṣòro owó. Ìṣòro ìhùwàsí ni ó ní.

A ṣàtúnṣe rẹ̀, a sì ṣètò rẹ̀ nínú ètò ONEDOLLAR-STORIES. Ìgbékalẹ̀ orí ayélujára: NAPLES-POST · NOASPECTTIME · ONEDOLLAR-STORIES. A kọ́kọ́ tẹ̀ ẹ́ jáde ní 2026. A ṣètò rẹ̀ ní ìtẹ̀wé tí ó mọ́, tí ó sì jẹ́ ti òde-òní, tí a ṣe fún kíkà lórí ẹ̀rọ. A tẹ̀ ẹ́ jáde ní Orílẹ̀-Èdè Amẹ́ríkà.

ÌKÉDE Ẹ̀TỌ́ ÀDÀKỌ

© 2026 Ferdinando Frega. Gbogbo Ẹ̀tọ́ Wà Ní Ìpamọ́.

Kò sí apá kankan nínú ìtẹ̀jáde yìí tí a lè ṣe àdàkọ rẹ̀, pín in kiri, tàbí fi ránṣẹ́ ní ọ̀nà èyíkéyìí tàbí nípasẹ̀ ohunkóhun, títí kan ẹ̀rọ àdàkọ, gbígbà sílẹ̀, tàbí àwọn ọ̀nà ẹ̀rọ-itanna tàbí ẹ̀rọ mìíràn, láìsí ìyọ̀ǹda òǹkọ̀wé ní ìwé ṣáájú, àfi fún àwọn àyọkà kúkúrú nínú àwọn àtúnyẹ̀wò lámèyítọ́ àti àwọn lílò mìíràn tí kì í ṣe ti òwò tí òfin ẹ̀tọ́ àdàkọ fàyè gbà. Lílò, àdàkọ, tàbí pínpín iṣẹ́ yìí láìgbàṣẹ jẹ́ èèwọ̀.

ÀKÍYÈSÍ OLÓÒTÚ

Èyí ni ìwé kẹrin àti ìkẹyìn nínú Ọ̀wọ́ Ìwé Mẹ́rin Gillette.

láti ọwọ́ Ferdinando Frega — Nando the Scribe.

Ọ̀wọ́ náà lódindi:

Ìwé I — Abẹ Mẹ́ta. Gillette Kan. (2026) naples-post.com

Ìwé II — Brand Narrative Gillette. (2026) naples-post.com

Ìwé III — Gillette Tí Kò Ṣeéṣe. (2026) naples-post.com

Ìwé IV — Kọjá Gillette. (2026) naples-post.com

Ìwé yìí kò pa ìtàn náà dé. Ó mú ògiri ìkẹyìn kúrò.

ṢÁÁJÚ GÍGÉ ÀKỌ́KỌ́

Ọ̀pọ̀ ènìyàn máa ń lo ayé wọn láti gbìyànjú kí àwọn ètò tí wọn kò kọ́ gbà wọ́n. Àwọn ètò ilé-iṣẹ́. Àwọn ètò ìtẹ̀jáde. Àwọn ètò àwùjọ. Àwọn ètò ìdílé.

Wọ́n ń mú ara bá a mu. Wọ́n ń ṣe ìdúnàádúrà. Wọ́n ń dúró de ìdánimọ̀.

Èmi kò ní sùúrù yẹn rí.

Abẹ mẹ́ta ni ó ṣe ìgbésí ayé mi.

Àkọ́kọ́ jẹ́ ti ọkùnrin kan tí ó sọ èrò kan tí a ti jù sílẹ̀ di ọ̀kan lára àwọn orúkọ tí a mọ̀ jù lọ nínú ìtàn òde-òní: King Camp Gillette.

Èkejì jẹ́ ti bàbá mi — ogójì ọdún nínú The Gillette Company — ẹni tí ó kọ́ mi pé ìbáwí kì í pariwo; ó ń ṣe ìwọ̀n.

Ẹ̀kẹta kò ṣeé fojú rí. Tèmi ni. Ó ń gé kọjá àwọn ilé-iṣẹ́, ìdánimọ̀, orílẹ̀-èdè, ìkùnà, àṣeyọrí, kíkọ̀wé, ìdákẹ́jẹ́ẹ́ — àti àwọn ètò tí kò tíì mọ ibi tí wọn ì bá fi mí sí.

Ìwé yìí kì í ṣe ayẹyẹ àṣeyọrí. Kì í ṣe ìwé ìrántí ara ẹni. Kì í ṣe ìwé ìtọ́sọ́nà òwò. Kì í ṣe lítíréṣọ̀ tí ń wá ìtẹ́wọ́gbà.

Àkọsílẹ̀ ni ó jẹ́ nípa ohun tí ó ń ṣẹlẹ̀ nígbà tí ọkùnrin kan bá dẹ́kun bíbéèrè ibi tí ó yẹ kí òun wà, tí ó sì bẹ̀rẹ̀ sí kọ́ àwọn ètò tí ó fipá mú òtítọ́ láti dá a mọ̀.

Àwọn orúkọ kan ń ta ọjà. Àwọn orúkọ kan ń pòórá. Àwọn orúkọ kan ń fi àmì sílẹ̀ pẹ́ lẹ́yìn tí ọwọ́ ti lọ.

Èyí ni ìtàn abẹ mẹ́ta. Àti ìdí tí orúkọ kan ṣoṣo kò fi tó rí.

IṢẸ́

Iṣẹ́ kò dẹ́rù bà mí rí, kò mú inú mi bàjẹ́ rí. Mo máa ń ṣe àwàdà pẹ̀lú àwọn tí ó ń jìyà: “Bí iṣẹ́ bá ń wù ọ́, bẹ́ sórí mi.” Ọ̀nà kan láti lé ìbànújẹ́ wọn lọ, kí n sì fi hàn wọ́n pé, fún èmi, iṣẹ́ jẹ́ eré ìnàjú tí wọ́n ń sanwó fún lásán.

Wọ́n á wò mí, kò sì yé wọn. Mo máa ń rẹ́rìn-ín músẹ́ nígbà gbogbo, inú mi máa ń dùn nígbà gbogbo, kódà nígbà tí, lórí ìwé, mo ń ṣiṣẹ́ fún wákàtí ogún lójúmọ́. Àárẹ̀ jẹ́ ìgbádùn olówó tí kò tíì gbà mí.

Bí àkókò ti ń lọ, ó yé mi ìdí rẹ̀: bàbá àgbà tí ó jẹ́ awakùsà, bàbá tí ó ń tajà láìdáwọ́dúró rí, àti èmi — èso àwọn èròjà-ìran wọn. N kò lè yàtọ̀ sí bí mo ṣe rí.

Nínú àwọn ọ̀rọ̀ mi ojoojúmọ́, ní gbangba àti ní ohùn rara, mo máa ń kéde pé mo ń ṣiṣẹ́ fún ilé-iṣẹ́ tí ó dára jù lọ láyé. Kò yé àwọn ènìyàn, n kò sì lè ṣàlàyé rẹ̀. Owó jẹ́ àbájáde lásán ti eré ojoojúmọ́ láàárín ìtàgé àti ìṣòro — èkíní ń mú ọ ronú, èkejì ń fipá mú ọ láti yanjú.

Bẹ́ẹ̀ ni mo ṣe rin ayé ká, ju orílẹ̀-èdè márùndínláàádọ́rin lọ. Ìgbésí ayé mi gẹ́gẹ́ bí olùgbaninímọ̀ràn àti olùdámọ̀ràn kún gbogbo wákàtí àfi òru. Títí di ọjọ́ kan tí ọmọbìnrin mi ní kí n wálé sí Ítálì.

Báwo ni mo ṣe lè kọ̀. Ọdún 2020 ni. Bí mo ti wọ inú ilé, fóònù dún — nọ́ńbà Milano. Ohùn obìnrin kan: “Èmi ni Dókítà Musolino láti MERCURY URVAL. A ní CV yín. Oníbàárà kan wa ń wá ẹni tí ó dà bí yín. Ìgbà wo ni ọwọ́ yín máa dilẹ̀?”

“Ẹ má bínú,” mo sọ, “Gúúsù Amẹ́ríkà ni mo ti dé báyìí, kò sì dá mi lójú pé ó yé mi ohun tí iṣẹ́ yín jẹ́.”

Ó rẹ́rìn-ín, pẹ̀lú ọgbọ́n àti òye, ó sì yí padà sí èdè Sípéènì: “Yo busco la cabeza por un trabajo. ¿Entiende?” Mo dáhùn pé: “Claro que sí.” Àwa méjèèjì rẹ́rìn-ín.

“Ìgbà wo ni a lè ṣe ìpè fídíò?” “Ẹ ṣètò rẹ̀ lórí Zoom kí ẹ sì fi ìjápọ̀ ránṣẹ́ sí mi. Mo máa ń dé lásìkò. Mi kì í fọwọ́ yẹpẹrẹ mú nǹkan.” “A mọ̀ pé ẹ kì í fọwọ́ yẹpẹrẹ mú nǹkan. Ọmọ Gillette Group ni yín. A bá wọn ṣiṣẹ́ fún ọ̀pọ̀ ọdún. Ṣùgbọ́n ẹ kò gba ọwọ́ wa kọjá rí.” “N kò mọ̀ pé ẹ ṣiṣẹ́ níbẹ̀. Àǹfààní rere ni láti mọ̀ yín báyìí. Ohun yòówù tí ó bá ṣẹlẹ̀, àṣeyọrí ni yóò jẹ́.”

Mo gbé fóònù sílẹ̀. Ọmọbìnrin mi fajú ro. “Kí ló dé?” “Bàbá, ẹ ti ní ìyàwó. Ẹ ṣẹ̀ṣẹ̀ wọlé, ẹ sì ti ń bá obìnrin mìíràn sọ̀rọ̀?” “Giorgia,” mo sọ, “ẹ̀ṣẹ̀ kì í ṣẹlẹ̀ nígbà tí o bá ń sọ̀rọ̀. Àfi nígbà tí o bá dùbúlẹ̀.”

A rẹ́rìn-ín.

ÌPÈ FÍDÍÒ

Mo farahàn ní ìmúra dáradára: mo ti fárí, mo mọ́, aago, ṣẹ́ẹ̀tì búlúù fẹ́ẹ́rẹ́, táì búlúù… àti ṣòkòtò péńpé inú nìkan nísàlẹ̀. Ìyàwó mi ti gbé ṣòkòtò mi lọ sí ibì kan nínú ilé, n kò sì lè ṣí àpò-ìrìnàjò láti mú òmíràn.

Ooru mú. Ní tòótọ́, kò ṣe mí ní àníyàn. Ó dá mi lójú pé kò ní rí ìsàlẹ̀ ìbàdí mi láé. Ó kéré tán, bẹ́ẹ̀ ni mo rò.

Ìpè bẹ̀rẹ̀. Ó ṣàlàyé ilé-iṣẹ́ náà: ilé-iṣẹ́ àgbáyé ará Naples tí ó ń ṣiṣẹ́ jákèjádò Yúróòpù, ẹ̀ka mẹ́ta, ọkọ̀ 176, òṣìṣẹ́ tí ó fẹ́rẹ̀ẹ́ tó 120. Wọ́n nílò olùdarí kan láti máa darí ẹ̀ka àwọn olùṣètò ọjà àti àwọn òṣìṣẹ́ ìtajà.

Ó bá ìmọ̀ mi mu. Ṣùgbọ́n nígbà tí mo béèrè irú ẹ̀ka òwò tí wọ́n wà, ó rẹ́rìn-ín.

“Ṣé a lè máa pe ara wa ní orúkọ àkọ́kọ́?” “Bẹ́ẹ̀ ni.” “Marta ni mí.” “Nando ni mí.”

“Àwọn ni aṣáájú ọjà nínú òwò ìsìnkú. Ọ̀rọ̀-àmì wọn ni: ‘Bí o bá kú, iye owó tí o ń ná ń pọ̀ sí i.’”

N kò mira. Mo nílò láti mọ ohun tí àwọn olùṣètò ọjà ní ṣe pẹ̀lú òkú.

A ṣàkópọ̀ iṣẹ́ gidi náà báyìí: alábòójútó ìṣètò ìrísí ìfihàn lẹ́yìn ikú.

Kò yé mi. “Ẹ má bínú, kí ni mo ní láti ṣe?” “Ẹ ó máa darí àwọn òṣìṣẹ́ tí ń gbé òkú sínú pósí, tí ń wọ̀ wọ́n láṣọ, tí ń wẹ̀ wọ́n mọ́, tí wọ́n sì ń rí i dájú pé wọ́n bójú mu lójú ìdílé.”

“Apá tí ó dùn mọ́ni ni owó,” ó fi kún un. “Bí ẹ bá gbà, oṣù àkọ́kọ́ jẹ́ €12,500 pẹ̀lú owó ìnáwó. Kò sí àdéhùn. Ìwé ẹ̀rí ìsanwó nìkan.”

“Kí ló dé tí kò sí ìwé owó?” “Ìbéèrè rere. Wọ́n ti yọ ọ̀rọ̀ yẹn kúrò nínú èdè wọn. Ọ̀pọ̀ àwọn olóògbé, gẹ́gẹ́ bí ìdílé wọn ti sọ, jẹ́ ẹni tí ‘fatture’ pa — èpè, kì í ṣe owó-orí. Nítorí náà, ẹ jọ̀ọ́, ẹ má ṣe dárúkọ ìwé owó.”

“Ibi iṣẹ́?” “Ẹ yàn án: Naples, Barcelona, Lọ́ńdọ̀nù. Ẹ lè bẹ̀rẹ̀ ní ọjọ́ mẹ́ta.”

Mo rò ó pé: mo ti ń darí alààyè ní gbogbo ayé mi. Báwo ni òkú ṣe lè le tó?

A dágbére. Mo sọ fún un pé Naples ni n ó lọ. Yóò fi àlàyé ránṣẹ́ nípasẹ̀ ìmẹ́ẹ̀lì. N kò ní láti san ohunkóhun fún un.

“Kí ló dé?” “Èmi ni yóò fúnni lónìí. Nígbà tí ẹ bá tún wá sí Milano, ẹ pè mí wá jẹun alẹ́. Bí mo tilẹ̀ ti ní ọkọ, fún òru kan, n ó sọ ara mi di òmìnira pátápátá fún yín.”

Mo dìde, mo rò pé ìpè ti parí. Ó ṣì wà lórí ayélujára. Ó rí mi nínú ṣòkòtò péńpé mi.

Ẹ̀rín bú jáde lẹ́nu rẹ̀. “Mo nírètí pé ẹ kò ní ṣiṣẹ́ báyẹn. Wọn kò múra tán láti san owó tó bẹ́ẹ̀ fún yín — tàbí láti rí olùdarí nínú aṣọ abẹ́.”

ÌFIJÍṢẸ́

Mo dé Ibùdókọ̀ Ojú-irin Àárín Naples. Ọkùnrin kan nínú jákẹ́ẹ̀tì dúdú àti fìlà gbé àkọlé kan sókè: sg. FREGA MAN… AGER.

Ibo ni mo wà?

Ó kí mi. “A ní láti kọ́kọ́ ṣe ìfijíṣẹ́ kan, lẹ́yìn náà a ó lọ sí olú-ilé-iṣẹ́.”

A wọ Mercedes 300 CDI — ti ìsìnkú. Àpò-ìrìnàjò onítáyà mi dúró níwájú. Kò sí àyè lẹ́yìn: pósí wà níbẹ̀. Ìfijíṣẹ́ wa ti ọjọ́ náà.

A dúró ní ilé olóògbé. Obìnrin kan sọ pé: “Rárá, òkú kò sí níbí ní àkókò yìí. Ẹ ó rí i ní nọ́ńbà 38. Èyí ni méjìlá.”

Kì í ṣe Cinecittà. Àdúgbò Àwọn Ará Sípéènì. Òṣì, ìwà ọ̀daràn, ẹ̀fẹ̀, ìjàkadì láti wà láàyè.

Mo bẹ̀rẹ̀ sí rẹ́rìn-ín. Mo mọ̀ pé ìrírí àrà ọ̀tọ̀ ni èyí yóò jẹ́. Kò ṣeé sọ fún àwọn ènìyàn — wọn kò ní gbà mí gbọ́ láé.

Ní àdírẹ́sì tí ó tọ̀nà, kí wọ́n tó sọ pósí kalẹ̀, awakọ̀ béèrè pé: “Ṣé òkú wà níbí?” Obìnrin náà dáhùn pé: “Ibí ni ayẹyẹ wà.”

“Ṣùgbọ́n kí ẹ tó sọ ọ́ kalẹ̀, mo nílò láti mọ̀ bóyá wọ́n ti san owó pósí,” ó fi kún un.

Ó pe ilé-iṣẹ́. Wọ́n fìdí rẹ̀ múlẹ̀. Pósí reverse class ni.

Kò yé mi. Nínú ọkọ̀, mo béèrè lọ́wọ́ Paolo, awakọ̀: “Kí ni reverse túmọ̀ sí?”

Ó wò mí. “Ó dà bí àwọn kọ̀ǹpútà alágbèérìn tí a tún ṣe. Pósí tí a tún ṣe. Ìdánilójú ọdún kan. A gbé e láti ilé-ìkó-ẹrù ìsìnkú mìíràn, a fọ̀ ọ́ mọ́, a pààrọ̀ aṣọ inú rẹ̀, a pa kòkòrò inú rẹ̀, a sì dá a padà sí ọjà.”

“Àǹfààní rẹ̀ ńkọ́?” “Ìdílé ń san ìdajì owó. Wọ́n ń fi owó pamọ́. Ní Naples, irú nǹkan wọ̀nyí jẹ wọ́n lógún.”

OLÚ-ILÉ-IṢẸ́

Ilé kan lẹ́bàá ọ̀nà pẹ̀lú pápá ńlá kan yí i ká. Ilé-ìkó-ẹrù méjì lẹ́gbẹ̀ẹ́ rẹ̀. Ní gbogbo ìrọ̀lẹ́, ọkọ̀ akẹ́rù kan náà, awakọ̀ kan náà, àkókò kan náà, ń kó pósí òfìfo wá. Ó mú mi ronú — ṣùgbọ́n kò mú mi ṣàníyàn.

Mo yẹ àmì kan wò: Made in Austria. Ayédèrú. Ibi tí ó ti wá gan-an: kìlómítà méjìlá síbẹ̀, SECONDIGLIANO.

Maurizio, olówó ilé-iṣẹ́, mú mi lọ sí B&B kan. Yàrá kékeré kan, tí ó wúlò. Ọ̀dọ́bìnrin ará Poland kan tí ń tọ́jú ilé, onínúure, tí ó sanra jọjọ, tí ń wòran ṣùgbọ́n tí kì í sọ̀rọ̀.

Mo kí i ní èdè Poland ní òwúrọ̀ ọjọ́ kejì. Ọkàn rẹ̀ yọ́.

Ìyàwó mi pè. N kò sọ fún un nípa eré-oníṣe náà. Mo kàn sọ pé iṣẹ́ tí ó ṣe pàtàkì ni. Mo sì máa ń fi gbogbo ara ṣe é nígbà gbogbo. Iṣẹ́ kì í ṣe eré.

Má ṣe jẹ́ kí àgbẹ̀ mọ bí wàràkàṣì ti dùn tó pẹ̀lú èso pia.

Ní 2 òru, Paolo kan ilẹ̀kùn mi. “A ní láti lọ. Ìfijíṣẹ́ kan. Ẹ gbọ́dọ̀ fún wọn ní ìtọ́sọ́nà fún iṣẹ́ yín.”

Kò sí ẹni tí ó ti sọ fún mi ohun tí iṣẹ́ mi jẹ́.

Kìlómítà díẹ̀. Ọkùnrin ẹni ọdún méjìléláàádọ́rin. Àrùn ọkàn. Ó nílò kí a wọ̀ ọ́ láṣọ, kí a wẹ̀ ẹ́ mọ́, kí a pèsè rẹ̀ sílẹ̀ fún fọ́tò.

“Báwo ni a ṣe máa fá a?” wọ́n béèrè.

“Ẹ lo Gillette DISPOSABLE.” Wọn kò ní. Wọ́n fi ẹ̀rọ ìfárí Gillette kan hàn mí tí wọ́n ń pè ní ọkọ́. Ibo lọ̀run àpáàdì ni mo wà yìí.

Wọ́n fẹ́ẹ́ lo ọṣẹ àgbo láti ṣe ìfófó. “Kí ló dé tí ẹ kò lo ọṣẹ ìfárí?”

“A lo PRORASO. Ìfilọ̀ àkànṣe 600 ml, ní owó ti 200 ml. A fi owó pamọ́. Nígbà tí ó tán, a padà sí ọṣẹ.”

“Ẹ lọ ra òórùn-dídùn ẹ̀yìn-ìfárí láti inú EMULSIONI SERIES. Bí ẹ̀jẹ̀ kò bá ṣàn mọ́, ọtí kì í dì mọ́ awọ ara. Èyí ń dì mọ́ ọn.”

Fún aṣọ, ìdílé ti pèsè aṣọ ìgbéyàwó rẹ̀. Èyí tí a lò fún ọjọ́ méjì tí ó ṣe pàtàkì jù lọ nínú ìgbésí ayé ọkùnrin: ìgbéyàwó àti ikú.

Ọgbọ́n àwọn ará ìlú níbi gbogbo. Àìní ló rọ́pò ìrònú. Ìdí nìyẹn tí àwọn olùdarí gidi kì í dúró sínú ọ́fíìsì — wọ́n ń gbé lórí ilẹ̀ iṣẹ́, níbi tí òtítọ́ ti ń mí.

Ní ọ̀nà ìpadàbọ̀, ìpè mìíràn. Ilé mìíràn. Ọkùnrin ẹni ogójì ọdún, jẹjẹrẹ.

“Báwo ni a ṣe máa fá a?” ẹgbẹ́ tuntun béèrè.

“Ẹ lọ sí ọjà. Ẹ ra MACH3 tàbí FUSION GILLETTE. Ọkùnrin ọjọ́ orí rẹ̀ yẹ fún ìtura tí kò ní ọjọ́ ìparí, ibikíbi tí ó bá ń lọ. Kí ẹ sì ra jẹ́lì ìfárí Gillette. Màá fi hàn yín — díẹ̀ lórí orí ìka yín, yóò sì wú sókè bí ìpara wàrà.”

Wọ́n tẹ̀lé ìtọ́sọ́nà. Inú àwọn ìdílé dùn. Mo sì wá rí i pé: kódà lẹ́yìn tí mo ti kúrò ní Gillette, mo ṣì ń ta ọjà wọn. N kò lè ṣàì ṣe é. Ìyá wà pẹ̀lú mi nígbà gbogbo.

ỌJỌ́ KEJÌ

Ọjọ́ kọ̀ọ̀kan dà bí eré-oníṣe pẹ̀lú àwọn òṣèré ọ̀tọ̀ọ̀tọ̀. Lójú alààyè, ikú dà bí ohun tí kì í yí padà — kì í ṣe bẹ́ẹ̀.

Obìnrin kan wá sí ọ́fíìsì. Ìyá rẹ̀ àgbàlagbà ṣẹ̀ṣẹ̀ kú. Ohun tí ó béèrè yà mí lẹ́nu ṣùgbọ́n kò já mi láyà.

Olóògbé jẹ́ ẹni ọdún mẹ́tàlélọ́gọ́rin, irun ẹsẹ̀ rẹ̀ sì ń hù padà gidigidi. Kí wọ́n tó dé pósí, ó fẹ́ kí wọ́n fá ìyá òun.

Mo rán ẹgbẹ́ àwọn obìnrin. Wọ́n ti múra láti lo abẹ ọkùnrin fún ààtò obìnrin — ayé méjì tí kì í sábà pàdé, tí wọ́n sì máa ń kọlu ara wọn.

Títí di àwọn ọdún ’90, àwọn obìnrin máa ń lo abẹ ọkọ wọn. Lẹ́yìn náà ọjà ṣẹ̀dá àwọn ọjà fún obìnrin. Kí ló dé tí a kò fi ní dá àṣà tuntun sílẹ̀?

Mo sọ fún Vanessa kí ó lọ sí ṣọ́ọ̀bù tí ó sún mọ́ jù lọ kí ó ra DISPOSABLE AGILITÉ — èyí tí a máa ń tà tẹ́lẹ̀ — tàbí VENUS GILLETTE, pẹ̀lú ọṣẹ ìfárí SATIN CARE.

Gbogbo rẹ̀ lọ ní pípé. Lẹ́yìn ọjọ́ méje, ilé-iṣẹ́ náà ti yanjú ìṣòro wọn tí ó tóbi jù lọ: ìfitónilétí.

Ní ìrọ̀lẹ́ Ọjọ́ Àbámẹ́ta, àwọn ẹgbẹ́ tò lẹ́sẹẹsẹ láti gba owó. Èmi náà wà nínú ìlà. Lẹ́yìn náà mo jáde kúrò nínú ìlà, mo lọ, mo sì padà sílé sọ́dọ̀ ìdílé mi.

Mo ti fún àwọn ènìyàn yẹn ní ìmọ̀ mi. Mo sì pinnu pé kò yẹ kí wọ́n sanwó fún un. Nígbà tí a bá ṣe nǹkan fún rere, owó kò ní ìdí láti wà.

Nítorí pé ẹni tí mo jẹ́ nìyẹn.

Nando

ÌSÌNKÚ TÈMI

Ó máa ń wù mí nígbà gbogbo láti yẹra fún ìsìnkú. Láti rántí àwọn ènìyàn fún ẹni tí wọ́n jẹ́, kì í ṣe fún bí a ṣe dì wọ́n sínú àpótí tí a sì kó wọn lọ, ó dà bí ẹni pé ó ní iyì jù. Ṣùgbọ́n lọ́tẹ̀ yìí n kò lè yẹra fún un. Ìsìnkú tèmi ni.

Àwọn olóríburúkú mẹ́fà ni ó gbé pósí. Ọmọbìnrin mi kọ aṣọ dúdú àtijọ́, ó sì fi aṣọ eré-ìdárayá wọ̀ mí dípò rẹ̀. “Ibikíbi tí ẹ bá ń lọ, ó yẹ kí ara tù yín,” ó sọ. Bàtà eré-ìdárayá pẹ̀lú. Àti fóònù mi, tí a fi ọgbọ́n gbé sínú àpò kékeré kan. Ohun èlò fàájì fún ayé lẹ́yìn ikú.

Ọkọ̀ òkú náà tù mí lára dé àyè kan, bí ó tilẹ̀ jẹ́ pé ẹ̀rọ ìdènà-gbígbọ̀n ẹ̀yìn òsì nílò ìrànlọ́wọ́ gidi. Gbogbo kòtò ojú ọ̀nà ń mú kí kórópọ̀n òsì mi yọ̀ jáde kúrò nínú ṣòkòtò péńpé. Kò sí iná nínú pósí, nítorí náà n kò lè tún un ṣe. Atẹ́gùn tútù nínú òkùnkùn ayérayé.

Ní ẹnu-ọ̀nà ṣọ́ọ̀ṣì, wọ́n gbé mi lé orí igi pákó mẹ́rin. Àníyàn mi kan ṣoṣo: ṣé wọ́n gbé mi sí ipò tí ó tọ́, àbí n ó yí bọ́ bí àpò ọ̀dùnkún? Lẹ́yìn náà mo rántí: mo ti wà lórí ilẹ̀ ìgbésí ayé tẹ́lẹ̀, mo ti kú.

Àlùfáà sọ̀rọ̀. Òtítọ́ díẹ̀, ọ̀pọ̀ àhesọ. Lẹ́yìn náà ọ̀wọ́ àwọn ènìyàn tí ń ka nǹkan nípa mi. Títí obìnrin àgbàlagbà kan fi sún mọ́ ọn, ó fi ẹnu ko pósí, ó sì béèrè pé: “Ṣé mo lè fi ẹnu kò ó lẹ́nu kí ẹ tó fi í sínú?”

Ọ̀rẹ́ kan dìde, ó sì sọ pé: “Ọkọ mi máa ń béèrè ohun kan náà lọ́wọ́ mi nígbà gbogbo kí ó tó fi í sínú. Ìfẹnukonu ìkẹyìn kan.” Ahahahah.

Ayẹyẹ parí. Èmi àti awakọ̀ nìkan ló kù tí a lọ sí itẹ́ òkú. A kọ àdírẹ́sì náà tààrà sórí pósí: Itẹ́ Òkú Condera, apá ilé ìpamọ́ òkú, ìpín márùndínláàádọ́ta, ìpele 23, àjà kejì, ihò àkọ́kọ́. Kò ṣeé ṣì. Ọmọ ènìyàn ti tẹ̀síwájú: kò sí apá ọkùnrin tàbí apá obìnrin mọ́. Òkú lásán. Ó múná dóko.

Ó jíṣẹ́ mi, ó juwọ́, ó sì lọ. Mo sì rò ó pé: Kí ni màá ṣe báyìí?

Àwọn ìyáàfin méjì—tí wọ́n ti kú fún ọdún díẹ̀—kọjá, wọ́n sì pè mí fún ìsinmi kọfí nígbà tí Ìgbìmọ̀ Ẹgbẹ́ Ìsìnkú ń fọwọ́ sí àwọn òfin tuntun fún àwọn tí ó ṣẹ̀ṣẹ̀ dé.

Ó wù mí láti mọ̀, ṣùgbọ́n ó rẹ̀ mí. Ipa tuntun, dúkìá tuntun, ohun kan láti kọ́ kí ayé lè sọ ohun kan ṣoṣo:

Ó wù mí láti mọ̀, ṣùgbọ́n ó ti rẹ̀ mí tán. N kò tíì kú tó ọjọ́ kan, wọ́n sì ti ń fún mi ní ìwé láti kọ. Kódà ayérayé ní ìlànà ìgbaniwọlé fún òṣìṣẹ́ tuntun.

Nando

ALDILA’ STREET, NY CITY

Ní alẹ́ ọjọ́ tí ó ṣáájú kí gbogbo rẹ̀ tó ṣẹlẹ̀, mo jẹun tí ó wúwo díẹ̀. Ata dídín pẹ̀lú ọ̀dùnkún, itan ẹlẹ́dẹ̀ kìlógíráàmù kan, ife wáìnì pupa méjì, àti—kí n lè parí pẹ̀lú ẹwà—abọ́ sàláàdì ẹ̀wà borlotti kan.

Ọjọ́ 7 Oṣù Karùn-ún 2058 ni. Ẹni ọdún mẹ́tàléláàádọ́rùn-ún péré ni mí, ṣùgbọ́n kò hàn lára mi—ìyẹn ni pé, n kò polówó rẹ̀. Ará Calabria gidi: ẹni tí kì í fi gbogbo nǹkan hàn, kì í ṣe ẹni tí ń fi nǹkan pamọ́. Ìyẹn ni ọ̀nà ìwà mi. Èmi nìyẹn.

Ahahahah.

Lẹ́yìn náà ó ṣẹlẹ̀: mo rí ara mi tí ó ṣì dùbúlẹ̀ sórí ibùsùn, èmi sì wà lóde rẹ̀, mo ń wò ó. Mo rìn lọ sí ibi tábìlì láti tàn án kí n sì kọ ìtàn kan—mo ti ń ṣe bẹ́ẹ̀ fún ìgbà pípẹ́ tó bẹ́ẹ̀ tí ó ti di eré ìnàjú tí mo fẹ́ràn jù lọ. Ṣùgbọ́n ọwọ́ mi kò ní àṣẹ lórí àwọn ohun tí a ń fojú rí mọ́.

Mo ti kú. Mo wà lójú ọ̀nà sí ayé lẹ́yìn ikú.

Ìbéèrè àkọ́kọ́ tí mo bi ara mi kì í ṣe ẹni tí n ó pàdé, tàbí bí n ó ṣe dé ibẹ̀. Rárá. Ohun kan ṣoṣo tí ó há sí mi lọ́kàn ni: báwo ni àwọn tí ó mọ̀ mí yóò ṣe gba ìlọkúrò mi?

Mo ti ń rí wọn lójú inú.

“Ó tó àsìkò.” —Àwọn tí wọ́n ti ń fara da mí nígbà gbogbo.

“Ọ̀kan lára àwọn ẹ̀tàn rẹ̀ ni.” —Àwọn aláìnírètí.

“Ọ̀nà mìíràn láti sọ ìtàn ayé rẹ̀.” —Àwọn ará WordPress.

Àwọn òye àtọwọ́dá kò ní fèsì rárá.

Àwọn ẹbí àti ọ̀rẹ́? Wọ́n ti ré ààlà yìí kọjá ṣáájú mi. Mo kàn ń bá wọn ni.

Ọwọ́ kan lé èjìká mi fi hàn pé ẹnì kan ti wá mú mi. A sì bẹ̀rẹ̀ sí fò—tàbí ó kéré tán, bẹ́ẹ̀ ni mo rò. Ṣùgbọ́n kì í ṣe bí ẹyẹ, kì í ṣe bí ọkọ̀ òfuurufú, kì í ṣe bí ohunkóhun tí a ti rò rí. Kò sí ìyẹ́ áńgẹ́lì, kò sí ìgòkè bíi ti sinimá. Gbogbo ìyẹn jẹ́ ìrísí tí wọ́n tà fún wa lásán.

Ìrékọjá náà yàtọ̀ díẹ̀.

Mo yíjú láti wo ọwọ́ tí ó wà lórí èjìká mi, a sì ti wà nínú ilé tuntun.

Ó dára ju FedEx tí ń jíṣẹ́ ẹrù lọ. Ahahahah.

Ọkùnrin kan ní ẹnu-ọ̀nà ń ṣe ìforúkọsílẹ̀ ìwọlé, mo sì ní nọ́ńbà mi láti wọlé.

Wọ́n ti fòfin de ẹ̀rọ “gba nọ́ńbà kan” níbí. Ohunkóhun tí ó bá jọ ìlà ìdúró dúró fún Bìlísì, àwọn aṣojú kan ṣoṣo tí a sì gbà láàyè ni àwọn tí wọ́n ti ṣe iṣẹ́ yẹn nígbà ayé wọn. Kò sí ju ìyẹn lọ.

Àsìkò mi tó, ọ̀rọ̀ ìkíni káàbọ̀ sì ni:

“Háà, rárá o, a ṣe é níkẹyìn, a mú ọ dé ibí. Ìgbà méjìlá, ìgbìyànjú méjìlá. Ta ni ọ́?”

Kì í ṣe ẹnikẹ́ni pàtó. Ẹnì kan tí o kò retí lásán.

Nando

ÌTẸ̀SÍWÁJÚ I

Ó dára, mo ti dé ibí yìí, ibi tí àwọn ọmọ opó nìkan mọ̀ — ó kéré tán nígbà tí mo wà láàyè. Ṣùgbọ́n kí ló yẹ kí ó ṣẹlẹ̀ báyìí? Àwọn ìṣẹ̀lẹ̀ wo? Mo ń wá olùdarí àgbà ṣùgbọ́n n kò rí i.

Obìnrin kan kọjá, ó múra dáradára, ó níwà ọmọlúàbí gidigidi. Kò dúró. Ó fi ìwé kékeré kan tí a ká sílẹ̀ sórí ibi tí ó sún mọ́ jù lọ, ó sì ń bá ìrìn rẹ̀ lọ.

Mo ṣí i. Yàrá. Àkókò. Yàrá Aṣáájú-ọ̀nà, 11:00.

Kò sí máàpù. Mo ti ní àwọn ohun èlò náà tẹ́lẹ̀.

Apá ìkẹyìn ìgbésí ayé mi nìkan — ọdún 35 péré — ni wọ́n ń ṣàyẹ̀wò. Oríire ló jẹ́ fún mi. Gbogbo ìgbẹ́ yòókù tí mo ti ṣe ti kọjá àsìkò rẹ̀. N kò ní láti dá ara mi láre tàbí ṣàlàyé ohunkóhun.

N kò mọ bí a ṣe ń wakọ̀, kò sí ọkọ̀, kò sí ìrìn ẹsẹ̀ — ṣùgbọ́n mo bá ara mi nínú yàrá náà. Ta ni mo sì bá tí ó jókòó yí tábìlì ìgbìmọ̀ ká?

Mo tẹ́tẹ́ pé o kò ní gbà á gbọ́ láé, kódà bí o bá gbìyànjú.

Èmi ni, ní ọmọ ọdún 5. Mo sì bẹ̀rẹ̀ sí sunkún — kì í ṣe nítorí ìmọ̀lára, ṣùgbọ́n nítorí pé kò yé mi bí mo ṣe dé ibẹ̀, tàbí ní ọjọ́ orí wo.

Ìbéèrè kan tí ó mọ̀ mí lára dún:

“Ṣé o rántí ìgbà tí mo bi ọ́ bóyá o ṣe tán láti wà láàyè títí di 93?”

“Bẹ́ẹ̀ ni,” mo dáhùn.

“Àti lẹ́yìn náà, nígbà tí mo bi ọ́ bóyá o ti múra láti jìyà bí o ṣe ń wo àwọn olólùfẹ́ rẹ tí ń lọ ṣáájú rẹ?”

“Bẹ́ẹ̀ ni,” mo dáhùn.

“O ṣì jẹ́ ẹni tí ọ̀rọ̀ rẹ̀ bá ìṣe rẹ̀ mu pátápátá. Mo sọ fún olùdarí àgbà, ṣùgbọ́n kò gbà mí gbọ́. Báyìí a kò sì mọ ibi tí a ó fi ọ́ wọ̀ sí.”

Dante kọ Divine Comedy, ṣùgbọ́n kò rí ẹ̀ka tìrẹ tẹ́lẹ̀. Bezos pẹ̀lú Amazon kò tilẹ̀ lè ṣe é. Google sì dàrú fún ohun tí ó fẹ́rẹ̀ẹ́ tó ọdún 30.

“Ó yé wa dáadáa ṣùgbọ́n fún wa ní àkókò. A ń bẹ̀ ọ́ kí o wà ní standby.”

Standby. Mo rò pé ọ̀rọ̀ ìtajà ni. Lẹ́yìn náà mo ń ṣe kàyéfì bóyá ó tún jẹ́ ìdúró kan nínú Kamasutra. A wà ní ayé lẹ́yìn ikú, n kò sì tíì kọ́ ọ̀rọ̀ yìí.

Nando

ÌTẸ̀SÍWÁJÚ II

Àkókò ń ṣiṣẹ́ lọ́nà ọ̀tọ̀ níbí. Mo kíyè sí i nígbà tí mo gbìyànjú láti ka bí mo ti pẹ́ tó tí mo ti ń dúró, tí mo sì rí i pé nọ́ńbà náà ń yí ọ̀nà padà ṣáá.

Lẹ́yìn náà ohùn kan — kì í ṣe tirẹ̀ lọ́tẹ̀ yìí. Ohùn kan lásán, tí kò ti ibì kankan nínú yàrá wá.

“Yàrá 2. 1:00 ọ̀sán.”

N kò béèrè bí n ó ṣe dé ibẹ̀. Mo ti ní àwọn ohun èlò náà tẹ́lẹ̀.

Ìgbìmọ̀ ti péjọ láti pinnu ohun tí wọn yóò ṣe sí mi. Lẹ́yìn ìjókòó gígùn, wọ́n kéde ìdájọ́ náà:

“O ní àṣẹ tí ó bófin mu láti ṣẹ̀dá ẹ̀dà ETERNITY ti ONEDOLLAR.STORIE. ALDILA.’ Lórí àdéhùn kan.”

“Àdéhùn wo?”

“Kí o tó tẹ̀ ẹ́ jáde, a gbọ́dọ̀ ka àwọn ìtàn náà.”

Mo ti ní irú ìrírí bẹ́ẹ̀ rí, ṣùgbọ́n èyí ni ibi ìkẹyìn láti dúró sí. Mo sì ní láti ṣe ìpinnu pẹ̀lú ọkàn balẹ̀.

Nítorí náà, mo béèrè pé: “Kí ni màá rí gbà ní ìdápadà?”

“Kí lo fẹ́?”

“1 USD péré.”

Nando

ÌTẸ̀SÍWÁJÚ III

Ní àkókò kan, mo ń ṣe kàyéfì ìdí tí ebi kò fi ń pa mí, ìdí tí n kò fi ń wẹ̀, fárí, tàbí ṣe àwọn nǹkan tí mo máa ń ṣe ní òwúrọ̀. Mo mà gọ̀ o — ó hàn kedere lẹ́sẹ̀kẹsẹ̀: n kò ní ara, kí ni mo wá fẹ́ máa tọ́jú?

Kò sí ẹlòmíràn tí a rí. Ṣùgbọ́n gbogbo wọn kàn jẹ́ ẹni tí kì í fi ara hàn, lẹ́yìn ọkàn kọ̀ọ̀kan sì ni iṣẹ́ àyànfúnni kan wà tí wọn kì í polówó rẹ̀.

Lẹ́yìn náà àjà ilé sọ̀rọ̀. Tàbí ilẹ̀. Ìhà kò já mọ́ nǹkan níbí.

“Frega.”

Mo sì fèsì pé: “Ẹ má bínú, ṣùgbọ́n bí ara bá ti lọ, báwo ni ẹ ṣe ṣe é tí orúkọ ìdílé fi ṣẹ́kù?”

Ohùn náà fèsì padà, inú rẹ̀ ti bàjẹ́: “Bí a kò bá tilẹ̀ lè pín ọ sí ẹ̀ka kankan, tí a kò lè fi ọ́ sí ibì kankan, o tún fẹ́ kí a pa ìtọ́kasí kan ṣoṣo tí a ní rẹ́? Báwo ni a ó ṣe dá ọ mọ̀ nígbà náà?”

“Ó dára. Ẹ sọ ohun tí mo lè ṣe fún yín.”

“A ti gba ìfitónilétí pé láàárín ọjọ́ méje ti ayé tí ń bọ̀, díẹ̀ lára àwọn olówó bílíọ̀nù tí ó lókìkí jù lọ yóò dé ibí.”

“Wọ́n ń wá bẹ̀wò ni?” mo béèrè.

“Níbí a kì í ṣe Shareholding, tàbí Wall Street Eternity. Àfi ìfilọ̀ ìfipá-gba ilé-iṣẹ́ lẹ́ẹ̀kọ̀ọ̀kan, ṣùgbọ́n ìyẹn kò kàn ọ́. Wọ́n ń bọ̀ nítorí pé àsìkò wọn ti pé. Ṣùgbọ́n a nílò ìmọ̀ràn rẹ gẹ́gẹ́ bí alábòójútó ìsìnkú. O gbọ́dọ̀ ṣàkíyèsí kí o sì jábọ̀ ohun tí àwọn ènìyàn ń sọ àti tí wọ́n ń rò nípa wọn lẹ́yìn ikú, àti bí wọ́n ṣe ń hùwà.”

“Kí ni ẹ ó fún mi fún iṣẹ́ yìí?”

“Èyí tí a máa ń fúnni: 1 USD.”

“Kì í ṣe lọ́tẹ̀ yìí.”

“Kí lo fẹ́ nígbà náà?”

“Láti tún bí ní òtòṣì, bíi ti tẹ́lẹ̀. Ṣùgbọ́n lọ́tẹ̀ yìí ní Amẹ́ríkà ní tòótọ́. Kò sí àṣìṣe.”

“Kí ló dé?”

“Ohun kan wà tí ó ń wù mí ju ohunkóhun mìíràn lọ ní Ayé.”

“Àwọn obìnrin?”

“Rárá.”

“Kí ni nígbà náà?”

“Òórùn àwọn ihò ọ̀nà-omi-ìdọ̀tí nígbà tí èéfín-omi bá ń gòkè. Ilé nìyẹn. Ibi tèmi nìyẹn.”

Nando

ÌTẸ̀SÍWÁJÚ IV

Wọ́n fún mi ní àkọsílẹ̀ orúkọ, ó sì yà mí lẹ́nu ní tòótọ́ pé gbogbo àwọn olówó bílíọ̀nù wọ̀nyí kú papọ̀. Báwo ni ó ṣe yẹ kí n sọ ìtàn wọn lọ́kọ̀ọ̀kan? Ó fẹ́ dúró nínú International Monetary Fund, nítorí náà mo béèrè ìyọ̀ǹda: ìjábọ̀ kan ní àkókò kan.

Àti fún ìdí ti ara ẹni, n ó bẹ̀rẹ̀ pẹ̀lú Àǹkù Warren — òun ló ni Gillette mi rí, mo jẹ ẹ́ ní ọ̀wọ̀ yẹn.

Lẹ́yìn náà n ó lọ sí ọ̀dọ̀ àwọn yòókù. Ṣùgbọ́n ohun tí o fẹ́ gbọ́ yìí jẹ́ àrà, ó sì ń kọ́ni ní ohun kan ṣoṣo: a kò jẹ́ nǹkan kan ju àpótí ìgbà díẹ̀ lọ, kì í ṣe àkókò tí ó gbé ohunkóhun dání.

• ìsìnkú Jeff Bezos → owó, agbára, ogún, ìròyìn
• ìsìnkú Bill Gates → ìmọ̀-ẹ̀rọ, ìṣàkóso, ìfẹ́ ọmọnìyàn, òye
• ìsìnkú Elon Musk → ìjọsìn ènìyàn, rúdurùdu, àwọn olùfẹ́ afẹ́jú, Máàsì
• ìsìnkú Warren Buffett → olú-owó àtijọ́, arọ́pò, ìdákẹ́jẹ́ẹ́
• ìsìnkú Donald Trump → àfihàn pátápátá, ẹgbẹ́-ẹgbẹ́, eré-orí-ìtàgé ìròyìn

Kíkà rere.

Nando

ÌTẸ̀SÍWÁJÚ V

Ìsìnkú Warren Buffett → olú-owó àtijọ́, arọ́pò, ìdákẹ́jẹ́ẹ́

Wọ́n ṣe é ní ìkọ̀kọ̀. Ènìyàn díẹ̀ péré ni wọ́n retí — lẹ́yìn gbogbo rẹ̀, pẹ̀lú Berkshire kò jẹ́ ju àpótí àwọn ọkùnrin díẹ̀ tí ó di owó púpọ̀ mú, kò sì darí ilé-iṣẹ́ òwò kankan ní tòótọ́ rí, ó kéré tán kì í ṣe tààrà.

Àwọn tí kò ṣàì kún yàrá náà ni àwọn akọ̀ròyìn àti oníròyìn, ẹlẹgbẹ́ méjì kan, ọ̀rẹ́ tòótọ́ méjì, ẹbí, àti akọ̀wé ọ́fíìsì àtìgbàdégbà tí kò ṣeé yẹ̀ — èyí tí kò bá sùn rí. Gbogbo wọn ti múra láti já àmì ìdánudúró kan mú kí wọ́n sọ ọ́ di àpilẹ̀kọ, àkọsílẹ̀, ìṣẹ̀lẹ̀ kan nínú ìṣẹ̀lẹ̀. Oríire, kò sí ẹnì kankan nínú wọn tí ó gbìyànjú láti kọ ìwé.

Àǹkù Warren, gẹ́gẹ́ bí ó ti máa ń ṣe, ti ṣáájú gbogbo wọn. Nígbà tí ó bá sì sọ̀rọ̀, wọ́n máa ń gbọ́ — bí o ṣe ń gbọ́ ti bàbá àgbà tí ó kó àwọn ọmọ-ọmọ jọ, tí ó ń sọ fún wọn nípa àwọn ẹranko ọ̀dàn ní kúlẹ̀kúlẹ̀ tí ó kéré jọjọ. Àfi pé ọ̀dàn tirẹ̀ ni ọ́fíìsì rẹ̀ ní Nebraska, kò sì fẹ́rẹ̀ẹ́ sí ẹni tí ó mọ̀ ọ́n.

Ẹnì kan, tí ń sọ̀rọ̀ wúyẹ́wúyẹ́ láìmi ètè, béèrè lọ́wọ́ ẹni tí ó wà lẹ́gbẹ̀ẹ́ rẹ̀ bóyá ó bọ́gbọ́n mu láti tọ́jú ìpín yẹn tàbí láti tà á — ìfẹ́-inú tí kò ní ìwòsàn. Ìmọ̀ràn ọ̀gá sì máa ń jẹ́ ọ̀kan náà nígbà gbogbo: bí o kò bá ṣe tán láti wo owó rẹ tí ń dín iye kù nínú ọjà, dúró sílé, kí o sì fi í sí abẹ́ ibùsùn. Yóò dín iye kù bákan náà, ṣùgbọ́n ó kéré tán, ìwọ yóò mọ ohun tí ó ṣẹ́kù nígbà gbogbo.

Nígbà ìwàásù àlùfáà, lẹ́tà kan dé — ní wákàtí díẹ̀ ṣáájú — ó sì tẹnu mọ́ ọn pé òun fúnra òun ni yóò kà á:

A kò ní gbàgbé rẹ láé. O ti jẹ́, o sì ṣì jẹ́ atọ́ka ìgbésí ayé wa, a sì ti fi àwọn ẹ̀kọ́ rẹ lé àwọn ìran tuntun lọ́wọ́. Nítorí pé ìwọ ni, ìwọ yóò sì máa jẹ́ nígbà gbogbo, ọkùnrin tí ó sọ pé: bí òjò bá ń rọ̀ lóde tí o sì fẹ́ gbá omi jọ, má ṣe jáde pẹ̀lú ajọ̀ láé.

Ó dàbọ̀, Àǹkù.

Nando

Gillette ló kọ́ mi. Mo ṣì jẹ́ ọmọ ẹ̀gbọ́n rẹ olóòótọ́, Àǹkù Warren.

ÌTẸ̀SÍWÁJÚ VI

Ìsìnkú Elon Musk — ìjọsìn ènìyàn, rúdurùdu, àwọn olùfẹ́ afẹ́jú, Máàsì

Mo retí èrò púpọ̀. Dípò bẹ́ẹ̀, mo bá àwọn olùdarí tí ó dà bí ẹni pé ara tù wọ́n díẹ̀ — bí ẹni pé Elon jẹ́ oúnjẹ tí ó ṣòro láti dà, oúnjẹ aládùn tí ó wúwo tí ń padà wá sí ọ̀fun. Òtòṣì tí ó ní owó jù. Ìyẹn ni àkọlé ìròyìn tí kò dún.

Nínú àwọn ọ̀rọ̀ wúyẹ́wúyẹ́, orin kan náà: ìyá rẹ̀ — aṣàfihàn aṣọ, olùtọ́jú ilé — àti bí àyànmọ́ ṣe dé Ọmọdékùnrin náà ládé gẹ́gẹ́ bí ẹni tí ó lọ́rọ̀ jù lọ láyé, síbẹ̀ kò ní obìnrin kan tí ó dúró ṣinṣin rí láti fi gbogbo rẹ̀ sílẹ̀ fún. Àdàlù, bí ilé-iṣẹ́ rẹ̀. Ìdajì ọlọ́gbọ́n-àrà, ìdajì àṣìṣe ẹ̀rọ.

Àwọn akọ̀ròyìn wà níbẹ̀, dájúdájú. Eré-orí-ìtàgé ìròyìn kì í pàdánù ìsìnkú tí ó lè fa òǹwòran. Ààtò náà jẹ́ èyí tí wọ́n máa ń ṣe — kámẹ́rà, kùnkùn-kùnkùn, òórùn òdòdó tí ó tutù.

Ṣùgbọ́n àlùfáà… àlùfáà ni ìyípadà gidi nínú ìtàn.

Nígbà tí ó sọ̀rọ̀ nípa Elon, ó ní: “Ọ̀rẹ́ olóòótọ́ ni. Ó ràn mí lọ́wọ́ nígbà kan láti pààrọ̀ bátìrì Tesla mi, ó sì fún mi ní ẹ̀dínwó 2%. Nítorí ìṣẹ́jú yẹn, mo di àlùfáà. Ìdí nìyẹn tí mo fi wà níbí pẹ̀lú rẹ̀ lónìí.”

A kò mọ̀ bóyá kí a rẹ́rìn-ín, kí a sunkún, tàbí kí a pe dókítà ọpọlọ. Nítorí pé ní àkókò yẹn gan-an, Sam Altman já wọlé — ojú pupa, ohùn fọ́ — ó bẹ́ sórí pósí, ó sì kígbe pé:

“Ìwọ ọmọ àlè yìí. O pè mí lẹ́jọ́ fún bílíọ̀nù 130 dọ́là. O pàdánù. O kò tilẹ̀ jẹ́ kí n ní ìtẹ́lọ́rùn láti ka ìdájọ́ náà fún ọ.”

Láàárín àwọn òrùka òdòdó, ọ̀kan yọ ọlá: òdòdó carnation kan ṣoṣo tí a fi ránṣẹ́ láti White House. Kò sí ẹni tí ó mọ ẹni tí ó fi ránṣẹ́ rí. Tàbí gbogbo ènìyàn mọ̀, wọ́n sì ṣe bí ẹni pé wọn kò mọ̀.

Twitter rẹ̀ — tí ó di X, tí ó di àdììtú — ni ìbuwọ́lù rẹ̀. Ó sàmì sí i ní ọjọ́ tí a bí i àti ní ọjọ́ tí ó lọ.

Nando

ÌTẸ̀SÍWÁJÚ VII

Ìsìnkú Jeff Bezos → owó, agbára, ogún, ìròyìn

Mo sọ pẹ̀lú ìfọ̀kànbalẹ̀ pátápátá pé ìsìnkú yìí ni ó fà mí mọ́ra jù lọ — kì í ṣe nítorí owó, kì í ṣe nítorí agbára, kì í ṣe nítorí ogún, kì í ṣe nítorí ìròyìn — ṣùgbọ́n nítorí pé ìṣàkóso tí ó wà ní àárín gbùngbùn kò fàyè gba ìfojúsùn kankan sí ẹni kejì ilẹ̀-ọba náà rí, ọkùnrin kan tí ó ní àwọn àṣìṣe ìnáwó àti owó-orí káàkiri ayé, tí àwọn ìjọba ń ṣọ́, tí wọ́n sì ń fara dà á kìkì nítorí iye ènìyàn púpọ̀ tí ó gbà síṣẹ́ nínú àwọn ohun-amáyédẹrùn rẹ̀.

Ṣùgbọ́n àìmọ́lẹ̀ yìí tún hàn nínú àwọn àkáǹtì — tí kò dájú rí, tí a kò kọ sílẹ̀ rí — wọ́n ń fúnni ní ìtọ́kasí àti nọ́ńbà ṣùgbọ́n wọn kò fúnni ní ẹ̀rí tí ó dájú rí.

Bẹ́ẹ̀ ni, ní ẹ̀ka ìtẹ̀jáde, ìṣílọ lítíréṣọ̀ kékeré kan ti bẹ̀rẹ̀ sí ọ̀nà òmìnira, tí ń fìdí rẹ̀ múlẹ̀ pé ó sàn kí wọ́n kéré kí wọ́n sì dájú ju kí wọ́n pọ̀ kí wọ́n sì ṣeyèméjì.

Ṣùgbọ́n ọkàn àwọn ènìyàn inú ṣọ́ọ̀ṣì kò sí níbẹ̀, wọ́n ń sọ̀rọ̀ nípa ìsìnkú mìíràn ti àwọn ènìyàn mìíràn, etí mi sì gbọ́ àwọn obìnrin kan tí ń sọ pé: “Ṣé o gbọ́? Akọ̀wé ará Ítálì náà ti kú pẹ̀lú — ẹni tí ó kọ AMERICA tí ó sì ń sọ àwọn èdè ayé, àwọn èdè 225 olókìkí náà. Ẹni tí gbogbo wa nífẹ̀ẹ́ nítorí pé ó ń fúnni láìbéèrè owó ní ìdápadà.”

Ó dára, ìyẹn wọ̀ mí lọ́kàn. Ọ̀kan lára àwọn àṣeyọrí lẹ́yìn ikú wọ̀nyẹn ni, èyí tí ọmọ ènìyàn kì í sábà dá mọ̀ lẹ́sẹ̀kẹsẹ̀ pẹ̀lú ipa lójú ẹsẹ̀. Obìnrin kan ṣoṣo ló gbà kí ó má gbàgbé rẹ — lẹ́yìn náà kòkòrò àrùn náà á bẹ̀rẹ̀.

Nípa Jeff, àlùfáà sọ pé: “Orí àwa méjèèjì ń pá. Òun nípa yíyàn, èmi náà.”

Ìrìn àjò rere.

Nando

ÌTẸ̀SÍWÁJÚ VIII

Ìsìnkú Donald Trump → àfihàn pátápátá, ẹgbẹ́-ẹgbẹ́, eré-orí-ìtàgé ìròyìn

Béárì Grizzly ti Amẹ́ríkà — bẹ́ẹ̀ ni mo máa ń pè é — ṣe é, kódà nínú ikú, láti dúró sí àárín. Ẹ̀dá tí a bí fún ojú gbogbo ènìyàn, tí kò lè bọ́ sí ẹ̀gbẹ́, kódà nígbà tí aṣọ ìtàgé ti wálẹ̀.

A ti gbé ní àwọn ọdún àrà ọ̀tọ̀. Ó na Amẹ́ríkà kọjá ààlà ara rẹ̀, ó sọ ìpínlẹ̀ àádọ́ta di ìpínlẹ̀ àádọ́ta pẹ̀lú ìfẹ́-ọkàn igba ó lé méje, lẹ́yìn náà ó fà sẹ́yìn. Ìwà ìkóra-ẹni-níjàánu tí ó ṣọ̀wọ́n — tàbí àyànmọ́ tí ó kàn dúró láti mí.

Orí ti Venezuela wà, nígbà tí Maduro ṣubú nínú ìran kan tí ó jọ sinimá ju ìtàn lọ. Lẹ́yìn náà ìfanimọ́ra ìgbà kúkúrú pẹ̀lú Greenland. Lẹ́yìn náà Òkun Íńdíà, bí ẹni pé ó ń tẹ̀lé kọ́ńpáàsì àdáni tí òun nìkan lè kà.

Nígbà gbogbo ló máa ń sún ojú ọ̀run síwájú díẹ̀, kódà nígbà tí ẹnikẹ́ni kò béèrè.

Láàárín àwọn òrùka òdòdó, ọ̀kan yọ ọlá — òdòdó carnation kan ṣoṣo. Kò sí orúkọ ẹni tí ó fi ránṣẹ́. Yálà kò sí ẹni tí ó mọ̀, tàbí gbogbo ènìyàn mọ̀ wọ́n sì yan ìdákẹ́jẹ́ẹ́.

Twitter rẹ̀, tí ó di X, tí ó di àdììtú, ni ìbuwọ́lù rẹ̀ gidi. Ó sàmì sí i ní ọjọ́ tí ó wọ inú yàrá, àti lẹ́ẹ̀kan sí i ní ọjọ́ tí ó lọ.

Ó dàbọ̀, Ọ̀gbẹ́ni Ààrẹ.

Nando

ÌTẸ̀SÍWÁJÚ IX

Ìsìnkú Bill Gates → Ìmọ̀-ẹ̀rọ, Ìṣàkóso, Ìfẹ́ Ọmọnìyàn, Òye

Ọrọ̀ ìgbésí ayé kì í ṣe ohun tí a ń kọ́ — a ń gbà wọ́n, lẹ́yìn náà a ń ṣàkóso wọn pẹ̀lú ìdìmú tí ó tọ́. Bẹ́ẹ̀ gan-an ni Bill rí: àǹfààní tí a lò dáadáa, ọ̀nà ìwà tí ó di àṣà, ipò, ohun kan tí o kò lè gbàgbé lásán.

N kò ní gbàgbé ìgbà àkọ́kọ́ tí mo pàdé rẹ̀ lẹ́yìn ọgbà ilé-ẹ̀kọ́ láé. N kò mọ ẹni tí ó jẹ́, ó kọlu mí láìmọ̀ọ́mọ̀, àti pé nítorí pé mo jẹ́ ọ̀dọ́ tí mo sì gọ̀, mo fẹ́ẹ́ lù ú. Ṣùgbọ́n òun — olùríran-jìnnà, olùfiyèsí, ọkùnrin oníwà rere àti olóye mímú — wò mí, ó sì sọ pé: “Ọmọdé, san owó ọtí bíà méjì, n kò lówó.” Nítorí náà, mo yọ ogún dọ́là jáde, ọmọbìnrin náà sì ya fọ́tò.

Ẹ wo ọmọ àlè yìí — kìkì láti wá mọ ẹni tí ó jẹ́ lẹ́yìn ọ̀pọ̀ ọdún.

Wíwọ inú ìsìnkú rẹ̀ dà bí wíwọ inú ìpéjọpọ̀ ìdílé, àfi pé èmi kì í ṣe apá kan nínú ogún rẹ̀, n kò sì ní ìfẹ́-ọkàn kankan sí i rí. Àwọn ènìyàn ń sọ wúyẹ́wúyẹ́ ṣáá nípa ẹni tí ó jẹ́, ohun tí ó jẹ́, àti pé lẹ́yìn ìrísí ìdákẹ́rọ́rọ́ àti ìfọ̀kànbalẹ̀ rẹ̀ yẹn, ọkùnrin kan wà tí ìlawọ́ rẹ̀ kọjá ohun tí a lè fojú rí.

Nígbà ìwàásù, àlùfáà sọ pé: “Nítorí rẹ̀, a ti sọ ṣọ́ọ̀ṣì di ti orí ẹ̀rọ, báyìí a sì ń gba ìjẹ́wọ́ sílẹ̀ ní ìkọ̀kọ̀, a sì ń fi wọ́n ránṣẹ́ tààrà sí Póòpù.” Kùnkùn-kùnkùn tí kò lágbára tàn ká láàárín àwọn tí ó wà níbẹ̀ — títí ó fi fi kún un pé àwàdà ni òun ń ṣe: “Wọn kì í lọ sí Róòmù. Tààrà sí CIA ni wọ́n ń lọ.”

Àwọn akọ̀ròyìn hùwà ọmọlúàbí lọ́nà àrà. Ọ̀pọ̀ nínú wọn ti ṣiṣẹ́ fún un, gbogbo wọn sì ń béèrè fún ìdákẹ́jẹ́ẹ́ ṣáá, nítorí pé nínú àkókò tí ó dúró sójú kan yẹn, pósí Bill ń sọ̀rọ̀.

Ó dàbọ̀, ọ̀rẹ́ mi.

Nando

NY CITY — ÀSỌKÁGBÁ

Ní òpin, gbogbo nǹkan ń parí báyìí: kò sí fèrè, kò sí àtẹ́wọ́, kò sí ẹni tí ó sìn ọ́ dé ẹnu-ọ̀nà. Ìwọ nìkan, orúkọ rẹ tí a kọ sí ibì kan, àti ọ̀dẹ̀dẹ̀ kan tí ó kọ̀ láti parí.

Mímọ ohun tí àwọn ènìyàn ń sọ nígbà tí o bá kú jẹ́ àǹfààní tí kò yẹ kí ẹnikẹ́ni ní. Ó ń ba èrò ìfẹ́ nípa òpin jẹ́. Ó ń fi hàn ọ́ pé òtítọ́ máa ń dé ní pẹ́ nígbà gbogbo, nígbà tí kò wúlò mọ́.

Mo rìn láàárín àwọn pósí bí òṣìṣẹ́ ayé lẹ́yìn ikú, pẹ̀lú iṣẹ́ láti kọ ìjábọ̀ tí ẹnikẹ́ni kò ní kà láé. Nígbà tí ìpinnu nípa mi dé níkẹyìn, n kò lọ́ra: mo yàn láti padà gẹ́gẹ́ bí obìnrin. Ẹni tí ó lágbára jù lọ, tí ó mú jù lọ, tí ó ní ọgbọ́n ètò jù lọ. Wọ́n ń jẹ́ kí ayé pè wọ́n ní aláìlágbára kìkì láti rí ẹni tí yóò kó sí pańpẹ́ náà.

Lẹ́yìn náà wọ́n béèrè ibi tí mo fẹ́ kí wọ́n ti tún mi bí. N kò jẹ́ kí wọ́n parí: Amẹ́ríkà. Ìpínlẹ̀ èyíkéyìí, ìlú èyíkéyìí. Ìdánilójú kan ṣoṣo ni mo fẹ́: pé lọ́tẹ̀ yìí àwọn akọ́ṣẹ́mọṣẹ́ ni yóò ṣàkóso ìfiránṣẹ́ náà, àti pé ní ìfijíṣẹ́, wọn yóò béèrè fún ìbuwọ́lù.

Bẹ́ẹ̀ ni n ó ṣe mọ̀ pé mo dé ní tòótọ́. Sí ibi tí n ó gbé, àti ibi tí n ó tún kú sí. Pẹ̀lú ìfọ̀kànbalẹ̀ kan náà, ẹ̀fẹ̀ kan náà, ìgbésẹ̀ kúkúrú kan náà bí ti ìgbà gbogbo.

Òpin.

Nando

ÀKÍYÈSÍ

“Ohun kan ló jọ wà láàárín wa — má sì fi òmùgọ̀ rò pé owó ni. Gbogbo wa ti kú, ṣùgbọ́n àwọn tí ó sọ ìtàn nìkan ni a kò ní gbàgbé láé.”