GILLETTE: ỌKÙNRIN TÍ Ó RÍ MI

N kò ní oríire láti ní olùtọ́sọ́nà rí.

Fún ọdún mẹ́tàdínlọ́gbọ̀n àkọ́kọ́ ìgbésí ayé mi, àwọn obìnrin nìkan ni mo fẹ́rẹ̀ bá pàdé. Obìnrin oníwà gbogbo, onímọ̀lára gbogbo, oníwọ̀n ọgbọ́n àti ìwà ènìyàn gbogbo. Bóyá ìgbésí ayé kàn fẹ́ rán mi létí òtítọ́ ìpìlẹ̀ kan: ọmọ obìnrin ni èmi náà. Irú ọmọ wo sì ni.

Lẹ́yìn náà ni 1992 dé.

Ìpolongo òṣèlú kan, tí a kọ́ yí oníṣòwò kan ká láti Cosenza nínú ẹ̀ka ẹ̀kọ́, ẹni tí ó di ọmọ Ilé Aṣòfin Ítálì lẹ́yìn náà láìròtẹ́lẹ̀, yí ipa-ọ̀nà ọ̀pọ̀ nǹkan padà. Kì í ṣe nítorí òṣèlú fúnra rẹ̀, ṣùgbọ́n nítorí àwọn ènìyàn tí wọ́n fún mi ní ànfààní láti pàdé. Àwọn ni ó ṣí ilẹ̀kùn àwọn ohun tí ó ṣeé ṣe.

Ọmọ tuntun ni mí nínú ayé tí a kọ́ lórí jíjẹ́ ara ẹgbẹ́. Kò sí ẹni tí ó lè mọ ibi tí mo ti wá.

Ìbéèrè náà máa ń jẹ́ ọ̀kan náà nígbà gbogbo.

“Kí ló dé tí ẹnikẹ́ni kò tíì gbà á wọlé? Kí ló dé tí ẹnikẹ́ni kò tíì gbé e sábẹ́ ìyẹ́ apá rẹ̀?”

Wọ́n rí mi bí òkúta àìdán tí ẹnikẹ́ni kò tíì ṣiṣẹ́ lé lórí.

Láti ọ̀nà oríṣiríṣi ni ìpè, ìsúnmọ́, àti àbá ti wá. Wọ́n sábà máa ń ti àwọn àyíká tí kò fi bẹ́ẹ̀ ní nǹkan ṣe pẹ̀lú àṣà, ìtàn, tàbí ìdàgbàsókè inú gidi wá. Ayé tí ìtẹríba, ìjẹgàba àti lílo agbára lásán ń gbé ró ni wọ́n.

Mo ń wò wọ́n pẹ̀lú ọ̀wọ̀, ṣùgbọ́n láti ọ̀nà jíjìn.

Àwọn yàrá kan wà tí n kò fẹ́ wọ̀.

N kò sì wọ̀ wọ́n.

Lẹ́yìn náà lọ́jọ́ kan mo gba ìpè fóònù kan.

Gino Domanico ni, ọ̀gá ìgbésí ayé tòótọ́.

Ọ̀jọ̀gbọ́n yunifásítì tí ó yàn láti fi ara rẹ̀ jì fún kíkọ́ni, ó ní ẹ̀yẹ ìbánisọ̀rọ̀ àrà ọ̀tọ̀ yẹn tí a kò lè kọ́ni tí a kò sì lè fara wé. Lẹ́yìn ìṣẹ́jú díẹ̀ péré ti ìjíròrò, nǹkan kan yé mi tí ó dà bí ìsọkúsọ fún mi nígbà yẹn tí mo sì ṣì gbàgbọ́ lónìí:

Mo ṣẹ̀ṣẹ̀ pàdé ọkùnrin tí màá fi apá pàtàkì kan nínú ìdàgbàsókè mi lé lọ́wọ́ ni.

Ó pè mí fún oúnjẹ alẹ́.

Kò jẹ́ ìfẹ́sọ́nà rí, kò sì jẹ́ ẹ̀kọ́ àṣà. Gino ní ẹ̀bùn pàtàkì kan: ó lè ka ọkàn àti èrò ènìyàn. Tèmi ṣeé ṣe kí ó jẹ́ ìwé tí a ṣí sílẹ̀ fún un.

Kò ṣàlàyé ipa tí ó ń kó rí, tàbí àṣà ìbílẹ̀ tí ó ti wá. Ó kàn fi gbólóhùn kan sílẹ̀ fún mi tí n kò gbàgbé rí:

“Lọ́jọ́ kan, nígbà tí o bá rí mi ní ti gidi, pẹ̀lú àwọn ìbòjú tàbí láìsí wọn, ìwọ yóò mọ ẹni tí mo jẹ́ àti ibi tí mo wà.”

Bí mo tilẹ̀ jẹ́ ọmọ tuntun, ìtumọ̀ ọ̀rọ̀ wọ̀nyẹn yé mi.

Ọkùnrin kan ni mí tí ń kan ilẹ̀kùn tẹ́ńpìlì kan, tí ń béèrè ìmọ́lẹ̀. Kì í ṣe ìmọ́lẹ̀ ti ara, nítorí kò sí ẹnì kankan nínú wa tí ń ṣiṣẹ́ fún ilé-iṣẹ́ iná mànàmáná, ṣùgbọ́n irú ìmọ́lẹ̀ tí ó ń jẹ́ kí ènìyàn rí ara rẹ̀ kedere sí i.

Gino ṣe ìṣe ìkíni káàbọ̀ àkọ́kọ́.

Lẹ́yìn náà ni Tonino dé.

Ọ̀kan lára àwọn tí a bọ̀wọ̀ fún jù lọ nínú àjọ náà, ó wò mí fún ìgbà díẹ̀ péré kí ó tó béèrè ìbéèrè kan náà tí mo ti gbọ́ ní ọ̀pọ̀ ìgbà.

“Kí ló dé tí ẹnikẹ́ni kò rí i tẹ́lẹ̀? Ibo ló wà ní gbogbo ọdún wọ̀nyí?”

Ìdáhùn náà rọrùn.

“Ní Cosenza ló ti ń ṣiṣẹ́. Ní Reggio Calabria la bí i sí. Ó mọ ìdajì ayé. Àwọn ènìyàn bìkítà nípa rẹ̀. Ọ̀kan nínú wa sì ni. Ìyàtọ̀ kan ṣoṣo ni pé lẹ́yìn ìrìbọmi Kátólíìkì rẹ̀, kò gba ìwọlé kankan mìíràn rí.”

Ìdáhùn yẹn tó.

A gbà mí láyè láti bẹ̀rẹ̀, ní ọ̀nà tí ó yẹ àti ní àkókò tí ó yẹ, ipa-ọ̀nà tí a yà sọ́tọ̀ fún Àwọn Ọmọ Opó.

Láti àkókò yẹn lọ, Gino kò di ọwọ́ mi mú rí.

Kò nílò láti ṣe bẹ́ẹ̀.

Ìwò rẹ̀ àti ọ̀rọ̀ díẹ̀ ti tó. Pẹ̀lú rẹ̀, ìdákẹ́jẹ́ẹ́ kan lè ní ẹ̀kọ́ tí ó pọ̀ ju ìwé olójú-ìwé ẹ̀ẹ́dẹ́gbẹ̀ta lọ.

Lẹ́yìn náà ọjọ́ náà dé.

Mo rí i níbẹ̀ láàárín àwọn bẹ́ǹṣì.

Ó dákẹ́. Ó fẹ́rẹ̀ le koko.

Ibẹ̀ béèrè ìdúró pàtàkì kan, ní inú lákọ̀ọ́kọ́, lẹ́yìn náà ní òde.

Nígbà ìsinmi kúkúrú kan ní àyè òde Yàrá Ìrònú, Gbọ̀ngàn Àwọn Ìgbésẹ̀ Tí Ó Sọnù, a bá ara wa tí a dúró lẹ́gbẹ̀ẹ́ ara wa. Ó súnmọ́ mi láìsọ púpọ̀. Síbẹ̀ ní àkókò yẹn àwa méjèèjì ní ìmọ̀lára kan náà.

Ìmọ̀lára tí kò tíì rẹ̀ dànù rí.

Ọdún mẹ́tàlélọ́gbọ̀n lẹ́yìn náà, ó ṣì wà níbí.

Bóyá nítorí àwọn ìpàdé kan kì í ṣe ti ìgbà àtijọ́.

Wọ́n ń bá a lọ láti máa ṣe ìwọlé fún wa nígbàkúùgbà tí a bá rántí wọn.

TFA
Ferdinando Frega

PS.

Lẹ́yìn tí mo kọ ìtàn yìí, ó dà bí ẹni pé ègé tòótọ́ kan nínú àwòrán-ẹ̀ṣọ́ náà ṣì sọnù. Wákàtí díẹ̀ ti ìrònú ní òru ti tó fún mi láti lóye ohun tí ó jẹ́.

Ní ìgbà ẹ̀ẹ̀rùn yẹn Gino ń gbé ní ilé ńlá rẹ̀ lẹ́bàá òkun. Ó ti pè mí ní ọ̀pọ̀ ìgbà láti wá bẹ̀ ẹ́ wò, ní ìrọ̀lẹ́ kan, mo sì rí ànfààní níkẹyìn láti kan ilẹ̀kùn rẹ̀.

Ó gbà mí pẹ̀lú ìfẹ́ tí n kò gbàgbé rí, ní àkókò yẹn sì ni mo pàdé Teresa, obìnrin ayé rẹ̀.

Ó jẹ́ ọ̀dọ́, ẹlẹ́wà, onínúrere láti inú wá. Kì í ṣe ara àwọn ènìyàn tí ń wá ọ̀nà láti wú àwọn ẹlòmíràn lórí. Ìṣẹ́jú díẹ̀ ti tó láti fòye mọ ọgbọ́n tí ó jí pépé pẹ̀lú agbára àrà ọ̀tọ̀ láti lóye ẹni tí ó dúró níwájú rẹ̀.

Ó ń ṣiṣẹ́ ní báǹkì, ó sì wà ní ipò ojúṣe. Ní àwọn ọdún tí ó tẹ̀lé e, mo gbọ́ ọ̀rọ̀ tí ó jọra gan-an láti ẹnu àwọn ọ̀rẹ́ àti ẹlẹgbẹ́ tí wọ́n mọ̀ ọ́n dáadáa: Teresa ní òye inú tí kò wọ́pọ̀ àti agbára àrà láti mọ bóyá ènìyàn ṣeé gbẹ́kẹ̀lé fẹ́rẹ̀ẹ́ lójú ẹsẹ̀.

Àjọṣe àdánidá kan bẹ̀rẹ̀ láàárín wa.

Ó rọrùn láti lóye pé àwa méjèèjì bìkítà gidigidi fún ẹnì kan náà. Ní ọ̀nà tí ó yàtọ̀ dájúdájú, ṣùgbọ́n pẹ̀lú ìfẹ́ kan náà nísàlẹ̀.

Mo ti rí arábìnrin ọkàn kan láti tọ́jú. Kò sọ irú nǹkan bẹ́ẹ̀ ní ọ̀rọ̀ rí, síbẹ̀ ó sábà máa ń ṣe mí bí ẹni pé òun náà ti dá nǹkan kan tí ó jọra mọ̀.

Ìpàdé yẹn, síbẹ̀, mú àbájáde kan tí ó ṣe pàtàkì jù bẹ́ẹ̀ lọ wá.

Ó fìdí ìgbàgbọ́ kan múlẹ̀ tí àkókò kò tíì já ní irọ́ rí: olùtọ́sọ́nà rere fẹ́rẹ̀ máa ń fi ara rẹ̀ hàn nígbà gbogbo nípasẹ̀ ojú obìnrin tí ń rìn lẹ́gbẹ̀ẹ́ rẹ̀. Kì í rọ́pò ìyá, a kì í sì í dà á pọ̀ mọ́ ọn. Ó ń parí àwòrán ènìyàn ọkùnrin náà.

Olùtọ́sọ́nà mi sì jẹ́ ọ̀kan lára irú àwọn ọkùnrin bẹ́ẹ̀.