MALI ANG MAPA

May kakaibang kayabangan na kasama ng tao.

Naniniwala tayong kaya nating hulaan ang buhay.

Ginugugol natin ang mga taon sa pagbuo ng mga plano.

Mga layunin para sa limang taon.

Mga estratehiya para sa sampung taon.

Mga badyet.

Mga proyeksyon.

Mga kalendaryo.

Mga mapa.

Pagkatapos, dumarating ang realidad.

At hindi kailanman binasa ng realidad ang ating mga iskedyul.

Sa mahabang panahon, naniwala akong ang karanasan ay nagbubunga ng pagiging mahuhulaan ng mga bagay.

Habang mas marami kang natututunan.

Habang mas marami kang nalalaman.

Habang mas marami kang nilalakbay.

Dapat ay lalo mong kayang maunawaan kung ano ang mangyayari.

Tila lohikal ito.

Tila makatwiran.

Tila siyentipiko pa nga.

Pagkatapos, nilibang ng buhay ang sarili sa pagpapatunay ng kabaligtaran.

Laging dumarating ang pinakamahahalagang liko nang walang tipanan.

Walang reserbasyon.

Walang paunang abiso.

Walang babala.

Basta na lamang silang dumating.

Kung minsan, sa anyo ng pagkakataon.

Kung minsan, sa anyo ng pagkawala.

Kung minsan, sa anyo ng isang pagkikita.

Kung minsan, sa anyo ng karamdaman.

Ang pagkakaiba ay nauunawaan lamang pagkatapos.

Kapag nasa loob ka ng mga ito, tila iisang bagay ang lahat.

Isang pagkaantala.

Isang biglaang pagbabago.

Isang paglihis.

Sa pagmamasid sa landas na natahak hanggang sa sandaling iyon, sinimulan kong mapansin ang isang kakatwang disenyo.

Sa bawat pagkakataong kumbinsido akong naunawaan ko na ang lahat, may nangyayaring bumabago sa tanong.

At kapag nagbago ang tanong, nawawalan din ng halaga ang sagot.

Naaalala ko ang isang partikular na yugto ng aking buhay.

May karanasan ako.

Responsibilidad.

Mga resulta.

Kaalaman.

Ang lahat ay tila nagpapahiwatig ng isang medyo malinaw na landas.

Kumbinsido akong susundan ng hinaharap ang isang tiyak na direksyon.

Hindi dahil mapagmataas ako.

Kundi dahil iyon ang tila sinasabi ng datos.

Pagkatapos, ginawa ng buhay ang pinakamagaling nitong gawin.

Ang palitan ang mesa ng laro.

Hindi ang mga patakaran.

Ang mesa.

Ito ang bahaging halos walang nagkukuwento.

Kapag nagbago ang mesa, hindi nawawala ang naipong karanasan.

Ngunit nagiging kulang ito.

Kailangan mong matuto muli.

Magmasid muli.

Makinig muli.

Nakapanliliit ito.

At kasabay nito’y pambihira.

Sapagkat ipinaaalala nito sa atin na di-hamak na mas matagal tayong mga estudyante kaysa sa inaakala natin.

Sa paglipas ng mga taon, sinimulan kong pahalagahan ang di-mahuhulaan.

Hindi dahil komportable ito.

Hindi ito kailanman komportable.

Kundi dahil tapat ito.

Pinipilit ng di-mahuhulaan ang mga tao na ipakita kung ano talaga sila.

Kapag sumusunod ang lahat sa plano, sinuman ay maaaring magmukhang mahusay.

Kapag naglaho ang plano, lumilitaw ang pagkatao.

Ang mga taong pinakahinahangaan ko ay hindi ang mga wastong nakahula sa hinaharap.

Sila ang mga nakaalam kung paano tumawid sa mga hinaharap na hindi nila nahulaan.

Ibang kakayahan ito.

Higit na bihira.

Higit na makatao.

Namumuhay tayo sa isang mundong gumagantimpala sa mga mukhang sigurado.

Sa mga nagsasalita nang may katiyakan.

Sa mga nangangako ng resulta.

Sa mga nag-aalok ng mga hula.

Ako, sa paglipas ng panahon, ay nagsimulang higit na magtiwala sa mga taong marunong mamuhay kasama ng kawalang-katiyakan.

Sapagkat ang kawalang-katiyakan ay hindi isang pagkakamali ng sistema.

Ito ang sistema.

Hindi kailanman pumirma ang sansinukob ng kontrata ng pagiging mahuhulaan sa sinuman.

Gayunman, patuloy tayong nagugulat.

Patuloy tayong nagpoprotesta.

Patuloy nating itinuturing na eksepsyon ang di-inaasahan.

Marahil, ang kabaligtaran ang dapat nating gawin.

Ituring itong karaniwan.

Kapag sa wakas ay tinanggap mo ang ideyang ito, may nagbabago.

Humihinto ka sa paghahabol ng ganap na kontrol.

Humihinto ka sa paghingi ng mga garantiya.

Humihinto kang mamuhay na para bang pribadong pag-aari ang hinaharap.

At nagsisimula kang mamuhay tulad ng isang manggagalugad.

Nang may pansin.

Nang may respeto.

Nang may pag-uusisa.

Naaalala ko ang isang pangungusap na itinuro sa akin ng buhay nang hindi gumagamit ng mga salita:

Ang pinakamabubuti at pinakamasasamang bagay ay hindi kailanman nagpapadala ng liham ng pagpapakilala.

Dumarating sila.

Pumapasok sila.

Binabago nila ang tanawin.

Pagkatapos, umaalis sila, nag-iiwan ng mga kahihinatnan.

Nasa atin na ang pagpapasya kung ano ang gagawin sa mga ito.

Sa paglingon, napagtatanto kong marami sa mga karanasang itinuturing kong pundamental ay hindi sana kailanman lumusot sa isang makatwirang paunang pagsusuri.

Masyadong mapanganib ang mga ito.

Masyadong malabong mangyari.

Masyadong kumplikado.

Masyadong iba sa inakala ko.

Gayunman, sila mismo ang bumuo sa taong naging ako.

Kaya ngayon, hindi ko na itinuturing na birtud ang pagiging mahuhulaan.

Itinuturing ko itong isang ginhawa.

Iba ang tunay na birtud.

Ang manatiling bukas.

Ang manatiling alisto.

Ang manatiling may kakayahang matuto.

Kahit palitan ng buhay ang mesa.

Kahit baguhin ng tadhana ang tanong.

Kahit pumasok sa silid ang hinaharap nang hindi kumakatok.

Sapagkat may isang katotohanang natutunan ko sa pagtawid sa mga kontinente, krisis, ugnayan, tagumpay at kabiguan.

Ang pinakamahahalagang bagay sa buhay ko ay laging nangyari sa labas ng bawat hula.

At doon mismo nagsimula ang pinakamagandang bahagi ng kuwento.