JEFF BEZOS ÀTI EPO NÁÀ

Jeff Bezos And The Fuel — Stock Zero, Vol. IV

P&G SEMANTIC  ·  SEMANTIC REALITY 2026  ·  SHAREHOLDERS

JEFF BEZOS ÀTI EPO NÁÀ

SHAREHOLDERS · 11

Àṣeyọrí mi àkọ́kọ́: fífún Bezos ní owó láti fi epo sínú ọkọ̀ ojú-omi ìgbádùn rẹ̀.


Tẹlifóònù, tí ó jẹ́ ọ̀nà ìbánisọ̀rọ̀ lásán nígbà kan, di ọ̀nà pínpín, sísọ̀rọ̀, fífi ọ̀rọ̀ ránṣẹ́ díẹ̀díẹ̀. Àwọn fóònù alágbèéká sì borí àwọn tí a so mọ́ ògiri. Gbogbo ènìyàn ló nílò láti sọ̀rọ̀. Láti jẹ́ kí àwọn ènìyàn mọ kí ni?

Bóyá ọkọ ṣì wà nílé àti ìgbà tí yóò jáde, kí aya lè jẹ́ kí olólùfẹ́ rẹ̀ wọlé. Ẹnìkan tí kò sí ẹni tí ó mọ̀. Tàbí ọ̀rẹ́ ìdílé àtìgbàdégbà tí ó máa ń wá ní òpin ọ̀sẹ̀.

Lẹ́yìn náà, ìró fóònù di àmì ìdẹ́rùbà nígbà gbogbo fún ẹnikẹ́ni tí ó fẹ́ ṣe ohun tí kò wọ́pọ̀. Ìfiránṣẹ́ ìdákẹ́jẹ́ẹ́ sì dé: WhatsApp, Telegram, Signal, Messenger, Direct, Viber, WeChat, Skype. Láti pààrọ̀ ọ̀rọ̀, fọ́tò, fídíò, gbogbo irú ipò. Fún ìgbà pípẹ́, èyí tún ran àwọn aláṣẹ ìdájọ́ lọ́wọ́ láti kọ́ ẹjọ́ wọn àti láti rí i dájú pé àwọn ẹlẹ́ṣẹ̀ kò lọ láìjìyà.

Ṣùgbọ́n gẹ́rẹ́ nígbà tí ó dàbí ẹni pé gbogbo nǹkan ń ṣiṣẹ́ dáadáa, èmi náà bẹ̀rẹ̀ sí í fi àwọn ìtàn ránṣẹ́ sí àwọn ọ̀rẹ́ mi, láti pín ìrírí mi kí n sì mú wọn rẹ́rìn-ín músẹ́ kí wọ́n sì ronú. Àyàfi pé èmi kì í ṣe Amazon, bẹ́ẹ̀ ni èmi kì í ṣe Pornhub. Ìkùnà sì jẹ́ ìbẹ̀rẹ̀ gidi àkọ́kọ́ nìkan ti àṣeyọrí tí a ti sọ tẹ́lẹ̀.

Lẹ́yìn náà, láìjẹ́ pé mo mọ̀, obìnrin kan láti Naples kó ìtàn 300 jọ sínú àkójọ kan. Ní ọjọ́ kan, lórí fóònù, ó sọ fún mi pé: “Mo ń lọ rí ọ̀rẹ́ mi kan tí ó jẹ́ atẹ̀wé ní Naples. Màá fún un ní àwọn ìtàn náà láti fi ṣe ìwé, lẹ́yìn náà a ó rí i.”

Mo rẹ́rìn-ín músẹ́. Ṣùgbọ́n ìdáhùn mi ni pé: “Ohun yòówù tí ó bá ṣẹlẹ̀, a ó máa pín gbogbo nǹkan sí méjì dọ́gba nígbà gbogbo.”

Ó wò mí bí ìyá ṣe ń wo àbíkẹ́yìn rẹ̀, èyí tí ó rò pé ó nílò ìfẹ́ jùlọ nítorí pé òun ni a bí gbẹ̀yìn. Ṣùgbọ́n àwọn ìyá nìkan ló mọ̀ pé àbíkẹ́yìn ló ń ṣáájú nígbà tí ó bá kan àfiyèsí.

Oṣù mẹ́ta lẹ́yìn náà, ó pè láti sọ pé atẹ̀wé náà ti kọ iṣẹ́ náà. Ó rí àtúnsọ, ó rí ìsọfúnni lórí ayélujára. Ní ọ̀rọ̀ díẹ̀, láàárín àwọn ìlà, ó ń sọ fún mi pé ayédèrú ni mí tí ń ṣe àdàkọ. Ó dá ara rẹ̀ láre pé irú ìwé-kíkọ tí kò bá ọjà ìsinsìnyí mu ni, aṣáájú-ọ̀nà, nǹkan tí òun kò ní tẹ̀ jáde.

Nítorí náà mo béèrè lọ́wọ́ ọ̀rẹ́ mi fún ẹ̀dà fáìlì rẹ̀, pẹ̀lú àwọn ìtàn 300 mi nínú rẹ̀. Ó sọ fún mi pé iná mànàmáná tí ó ga lójijì ti jó dísíìkì líle rẹ̀, àti pé kò ní ẹ̀dà kankan mọ́.

Mo dúpẹ́ lọ́wọ́ rẹ̀. Láàárín ọjọ́ 15, mo tún gbogbo àwọn ìtàn náà kọ, pẹ̀lú sùúrù tí ó ti máa ń ṣe ìyàtọ̀ mi nígbà gbogbo àti èrò kan ṣoṣo láti mú mi bẹ̀rẹ̀: ìkọ̀sílẹ̀ jẹ́ ìgbéga lásán láti ṣe dáadáa jù àti láti ṣe púpọ̀ sí i.

Mo yíjú sí atẹ̀wé kan ní Ítálì, tí ó ṣe ìwé mi àkọ́kọ́, tí ó sì tẹ̀ ẹ́ jáde: láìní ìrírí, mo gba ìmọ̀ràn lọ́dọ̀ àwọn tí ó ti ń kọ̀wé pẹ́ jù mí lọ, mo san 1,500 euro, mo sì gba ẹ̀dà ọ̀fẹ́ 50 tí àdéhùn sọ. Ìwé náà jáde nípasẹ̀ gbogbo ọ̀nà ìtẹ̀wé, ó sì ṣì wà títí di òní, bí ó tilẹ̀ jẹ́ pé, láìka àwọn ìbéèrè òfin sí, a kò tíì san owó ẹ̀tọ́ òǹkọ̀wé kankan fún mi rí.

Ìgbà yẹn ni mo bẹ̀rẹ̀ sí í lóye pé àwọn olè ọlọ́nà ti sọ̀kalẹ̀ kúrò lórí kẹ̀kẹ́-ẹṣin, àti pé, láìsí ẹni tí ó ṣàkíyèsí tàbí tí ó mọ̀, wọ́n ti fìdí kalẹ̀ sínú àwọn ọ́fíìsì, tí wọ́n ń pe ara wọn ní atẹ̀wé. Àwọn atẹ̀wé tí mo bá ṣe pọ̀ tààrà nìkan ni mò ń sọ̀rọ̀ nípa wọn, láìdárúkọ wọn.

Mo gbọ́dọ̀ tẹ̀lé ìmọ̀ràn agbẹjọ́rò mi, nítorí bí mo bá ti kọ “gbogbo àwọn atẹ̀wé,” àwọn ẹjọ́ àkọ́kọ́ ì bá ti dé. Èmi ì bá ti máa ṣe eré tiwọn, kì í ṣe tèmi. Hahahahaha.

Mo rò pé ohun tí ó wà ní Ítálì nìkan ni, nítorí náà mo lọ sí Amẹ́ríkà, níbi tí mo ti tẹ ìwé 14 jáde, tí ọ̀kọ̀ọ̀kan ní ojú-ìwé 150 sí 210, tí wọ́n ṣì ń tà títí di òní, pẹ̀lú lórí Amazon. Ṣùgbọ́n èmi kò rí owó ẹ̀tọ́ òǹkọ̀wé kankan rí, àwọn ìwé náà sì ń bá a lọ ní títà àní lẹ́yìn tí mo ti fa àṣẹ ìpínkiri wọn sẹ́yìn.

Ṣùgbọ́n gẹ́gẹ́ bí ará Calabria, olórí líle, mo wá ìdánilójú mìíràn, àwọn atẹ̀wé mìíràn tí mo bá ṣe pọ̀ tààrà sì tẹ̀lé àpẹẹrẹ kan náà: wọ́n gba àwọn ìwé náà, wọ́n tẹ̀ wọ́n jáde, wọ́n sì kó owó jọ, wọn kò san owó ẹ̀tọ́ òǹkọ̀wé fún mi, wọn kò sì mú àwọn ìtẹ̀jáde náà kúrò, láìka àwọn ìbéèrè mi sí gẹ́gẹ́ bí òǹkọ̀wé olómìnira.

Lẹ́yìn náà ní ọjọ́ kan mo dé AMAZON: ỌGÁ ÀGBÀ ÌTẸ̀WÉ.

Níbí, eré náà dé òpin ọ̀nà fẹ́rẹ̀ẹ́ lẹ́sẹ̀kẹsẹ̀. Lẹ́yìn tí mo ti tẹ ìwé 40 jáde láàárín ọjọ́ 7, a tẹ ìwé no. 41 jáde, wákàtí 1 péré lẹ́yìn náà, ímeèlì 10 dé. Amazon fẹ̀sùn kàn mí pé mo ń fọwọ́ yí alugoridimu rẹ̀ po, ó ti àkáǹtì mi pa, ó sì sọ fún mi pé òun kò ní san owó ẹ̀tọ́ òǹkọ̀wé kankan lórí àwọn ìwé tí mo ti tẹ̀ jáde. Ní kúkúrú, bí èmi yóò ti sọ ọ́, mo ti bú alugoridimu wọn gbàù. Ṣùgbọ́n èmi kò ṣe àwọn títà náà lọ́nà ẹ̀tàn: àwọn ọ̀rẹ́ mi 12, ènìyàn tí a lè dá mọ̀ nípa orúkọ àti orúkọ ìdílé wọn, ra àwọn ìwé mi gẹ́lẹ́ kí n lè ṣe àyẹ̀wò gidi lórí títà. Àti pé, bí mo ti ní ìrírí rẹ̀ tí mo sì ṣàkọsílẹ̀ rẹ̀, lẹ́yìn tí a ti àkáǹtì mi pa, àwọn ìwé mi ṣì wà, wọ́n sì ń bá a lọ ní títà fún ọjọ́ 60 mìíràn, láìsí pé a san owó ẹ̀tọ́ òǹkọ̀wé tí ó yẹ fún mi. Àṣeyọrí mi àkọ́kọ́: fífún Bezos ní owó láti fi epo sínú ọkọ̀ ojú-omi ìgbádùn rẹ̀.

Lẹ́yìn náà, láti fìdí ohun tí ó ṣẹlẹ̀ ṣáájú múlẹ̀, mo ṣe ìdánwò pẹ̀lú atẹ̀wé kan ní Yúróòpù, STREETLIB, tí ó tẹ ebook 100 jáde ní èdè mẹ́fà láàárín ọjọ́ 30. Wọ́n dé gbogbo ọjà Yúróòpù àti àwọn yunifásítì lẹ́sẹ̀kẹsẹ̀, wọ́n sì ta ẹ̀dà tí ó ju 1,365 lọ ní 13.90 euro láàárín ohun tí kò tó ọjọ́ 50.

Nígbà tí mo bẹ̀rẹ̀ sí í tẹ̀ jáde sí i, wọ́n sọ fún mi pé àwọn ń san owó àwọn ISBN fún ebook 100 àkọ́kọ́, àti pé èmi ni yóò san owó fún àwọn tí ó tẹ̀lé e.

Wọ́n tún béèrè bóyá mo fẹ́ fa ìpínkiri gùn dé ọ̀dọ̀ àwọn olùtajà mìíràn, láti mú kí ìfilọ̀ náà fani mọ́ra jù.

Wọ́n sọ pé àwọn ISBN wà láti dáàbò bo òǹkọ̀wé. Ṣùgbọ́n ISBN ń ṣe ìdánimọ̀ àtẹ̀jáde ìwé kan; kì í dáàbò bo ẹ̀tọ́ àdàkọ. Lójú mi, gbígbé e kalẹ̀ bí ààbò fún òǹkọ̀wé jẹ́ irọ́. Òwò tí a kọ́ yí ìṣàkóso ISBN àti ìtẹ̀wé ká, bí mo ti ní ìrírí rẹ̀, sì parí sí ṣíṣe iṣẹ́ fún ire atẹ̀wé, kì í ṣe tèmi.

Mo fi ímeèlì tí a fọwọ́ sí lọ́nà òfin ránṣẹ́, tí mo ní kí wọ́n mú gbogbo àwọn ìwé náà kúrò ní ọjà, tí mo sì sọ fún wọn pé wọ́n lè tọ́jú gbogbo owó náà, pẹ̀lú owó ẹ̀tọ́ òǹkọ̀wé tí ó ti wọlé àti èyí tí yóò ṣì wọlé, kí wọ́n lè fún òwò wọn ní abẹ́rẹ́ owó tí ó dára.

Lẹ́yìn náà mo pinnu láti ṣe gbogbo nǹkan fúnra mi. Lẹ́yìn ojú-òpó ayélujára ìdánrawò àkọ́kọ́, èyí tí ó wà báyìí ni a bí, ṣì gẹ́gẹ́ bí òǹkọ̀wé olómìnira, láìsí onígbọ̀wọ́ àti láìsí ààbò.

Ó dà bí lílọ sí ilé-ìwé, ṣùgbọ́n ọmọ ọdún 60 péré ni mí, mo sì fẹ́ lóye ohun tí mò ń ṣe. Lẹ́yìn náà mo pàdé ALPHABET, ṣùgbọ́n èmi kò mọ ta ni àwọn olóṣì wọ̀nyẹn jẹ́ rárá. Mo rò pé ilé-ìwé fún àwọn tí kò mọ̀wé ni, tí ará India kan ń darí, èmi kò sì ṣàṣìṣe pátápátá ní òpin gbogbo rẹ̀, nítorí lórí ìrìn-àjò mi, bí mo bá fẹ́ kọ́ ẹ̀kọ́, màá ní láti lo kóòdù aláàmì-méjì (0–1), kì í ṣe ètò nọ́ńbà mẹ́wàá ọmọ ènìyàn (0–1–2–3–4–5–6–7–8–9): ọ̀nà kan ṣoṣo láti ṣàṣeyọrí ni láti fi òdìkejì hàn.

Nínú ìwé kan, ìtàn wà, ìtàn-àròsọ, ìṣẹ̀lẹ̀ kan, ìkọ́lé, ìtòlẹ́sẹẹsẹ ojú-ìwé, èèpo ìwé, ìtumọ̀. Lẹ́yìn náà ńkọ́?

Ayélujára, bí ó bá fiyè sí ọ, bí ó bá mú ọ ní ọ̀kúnkúndùn, bí ó bá rò pé ìwọ kì í ṣe olè ọlọ́nà, á fún ọ ní iye, á sì fi ọ́ sínú atọ́ka ní àkókò tirẹ̀. Lẹ́yìn náà kí ló ń ṣẹlẹ̀?

Ta ni ayélujára?

BING, GOOGLE, YANDEX, YAHOO. Bí o bá wà nínú wọn, o lè sọ lóòótọ́ pé gbogbo ilé tí a ti ń se wàrà fún oúnjẹ àárọ̀ ní òwúrọ̀ ni ilé kan náà tí ó ń kà ọ́.

Bí bẹ́ẹ̀ kọ́, o ní láti tẹ́ ara rẹ lọ́rùn pẹ̀lú àwọn ìkànnì àjọlò, níbi tí àwọn ènìyàn ti ń sọ ìtàn nípa aládùúgbò wọn. Ìyẹn ló ń di ìròyìn.

Bí o bá sì fẹ́ tà, o ní láti sanwó kí o tó gbà. Ó dàbí òdìkejì òwò, ṣùgbọ́n kóòdù aláàmì-méjì lásán ni.

O bẹ̀rẹ̀ pẹ̀lú àwọn ìpolongo ADS, ìpolówó, àwọn ìkànnì àjọlò, àwọn agbaninímọ̀ràn, àwọn ilé-iṣẹ́ aṣojú, àti pínpín ohun tí o ń ṣe pẹ̀lú àwọn ẹlòmíràn, láìmọ̀ dájú ohun tí yóò bọ́ sínú àpò rẹ.

Ó dà bí ẹni pé o ń lọ sí ilé tẹ́tẹ́: o mọ iye owó tí o fi wọlé, ṣùgbọ́n o kò ní mọ iye tí o máa fi jáde láé, olówó ilé tẹ́tẹ́ kì í sì í pàdánù láé.

Bí o kò bá tà, tí o sì ń fi iṣẹ́ rẹ sílẹ̀ lọ́fẹ̀ẹ́, ìṣòro ni ọ́. Bí ìṣòro rẹ ti tóbi tó ni a ń wọ̀n nípasẹ̀ àkójọ iṣẹ́ tí o ń ṣe nìkan, bí o ṣe ń ṣe é àti ìgbà tí o ń ṣe é.

Iye ìtàn sísọ rẹ, iye tí o rò pé yóò ràn ọ́ lọ́wọ́ láti polówó ara rẹ, ni a sì gbàgbé. Àní nígbà tí dídára àtúnṣe ìwé ohun tí ó wà nínú rẹ̀ bá dúró ní 9 nínú 10.

O kò bá ìlànà mu. Ó dà bí ẹni pé o wọ ṣọ́ọ̀bù bàtà, tí o sì béèrè fún ìwọ̀n 99, nígbà tí ayélujára àti gbogbo ilé-iṣẹ́ ìtẹ̀wé ń lọ dé ìwọ̀n 50 jùlọ, kì í sì ṣe fún gbogbo ènìyàn.

Lẹ́yìn náà o wá ìmọ̀ràn. O dá wà. Ìdílé rẹ ni ọ̀tá nítorí wọn kò lóye, àwọn ọ̀rẹ́ rẹ jẹ́ owú ẹlẹ́wà lásán tí ó para dà bí ìfẹ́ rere, àwọn ọ̀tá rẹ sì ni àwọn òǹwòran gidi tí ń fi ìdákẹ́jẹ́ẹ́ yìn ọ́.

Lẹ́yìn náà, lọ́nà òmùgọ̀, o wá ààbò nínú ohun tí AI ní láti sọ. O lóye; o mọ bí àwọn ètò wọ̀nyí ṣe ń ṣiṣẹ́. O ní mẹ́wàá nínú wọn láti rí i bóyá àpẹẹrẹ wọn bára mu, àwọn ọjọ́ kan wà tí wọ́n ń sọ fún ọ ìdí tí o fi ń bá a lọ, àwọn ọjọ́ kan sì wà tí wọ́n ń sọ fún ọ pé o kò lè tẹ̀síwájú, nítorí gbogbo ènìyàn ló ń bẹ̀rù àwọn alágbára, kò sì sí ẹni tí ó dojú kọ ètò náà.

Bí ó bá jẹ́ bẹ́ẹ̀ lóòótọ́, ogun kì bá tí wáyé rí, àwọn ìṣe kan ṣoṣo tí ó ń ṣe ìdánilójú àlàáfíà fún wa. O máa rò pé èyí kò bọ́gbọ́n mu: kàn tún ìtàn ọmọ ènìyàn kà, ẹnu yóò sì yà ọ́ láti rí i pé bí mo ti sọ fún ọ ló rí.

KÒ RỌRÙN RÍ LÓÒÓTỌ́, ṣùgbọ́n máa rántí nígbà gbogbo pé kò tíì jẹ́ ohun tí kò ṣeé ṣe rí, àwọn obìnrin sì máa ń mọ̀ ọ́n nígbà gbogbo, nínú àwọn ènìyàn tí ó lágbára nìkan.


Ferdinando Frega
BLADEFREGA · Nando the Scribe

PDF ← SHAREHOLDERS

← Àǹkù Buffett — Ètò Ìgbẹ́kẹ̀léWo Ẹ̀tàn Náà. Wall Street Kò Rí I. →