GILLETTE-NEUROLOGIE

(gesien deur ’n pasiënt)

“’n Kliniek genees die pasiënte. ’n Versorgende gemeenskap dra die mense.”

I. Neurologiese Patologie

Almal was bang om hulle hart te verloor.

Eeue lank is die hart beskou as die middelpunt van die lewe, die setel van gevoelens, krag en moed. Wanneer die hart gaan staan het, het alles geëindig.

Toe het die mensdom stadig begin verstaan dat daar ’n ander heerser was.

Stil.

Onsigbaar.

Absoluut.

Die brein.

Dit was genoeg om families, vriende, kennisse, die verbygaan van geslagte en die koms van siekte dop te hou om ’n eenvoudige waarheid te verstaan: die brein regeer alles.

Elke beweging.

Elke woord.

Elke herinnering.

Elke hoop.

Wanneer die brein aangetas word, ly nie net een deel van die liggaam nie. Die hele menslike stelsel ly.

Lank was die antwoord vrees.

Mense met neurologiese toestande is geïsoleer, weggesteek, dikwels min verstaan en nog minder gehelp. Families het ’n enorme las alleen gedra. Mediese kennis was beperk, en toegewyde fasiliteite het feitlik nie bestaan nie.

Dit het gelyk na ’n stryd wat gedoem was om verloor te word.

Toe het die tyd van begrip aangebreek.

Die mensdom het verstaan dat dit nie voor geïsoleerde gevalle gestaan het nie, maar voor een van die groot uitdagings van sy eie bestaan.

Parkinson.

Alzheimer.

Degeneratiewe siektes.

Neurologiese beserings.

Traumas.

Seldsame siektes.

Aangebore toestande.

Verskillende name vir dieselfde werklikheid: die broosheid van daardie orgaan wat elke funksie van ons lewe regeer.

Van daardie oomblik af het neurologie opgehou om bloot ’n mediese dissipline te wees.

Dit het ’n gesamentlike verantwoordelikheid geword.

Neurologiese patologie klop nie aan die deur nie.

Dit stap mense se lewe binne en verander die reëls van die spel.

II. Waarom?

Om te verduidelik wat dit beteken om met ’n neurologiese toestand te lewe:

die liggaam wat nie reageer nie;

die grense;

afhanklikheid;

die verlies van selfstandigheid;

die herdefiniëring van normaliteit.

Nie die siekte nie.

Die lewe rondom siekte. Die lewe rondom ander.

Die een wat die las dra, is byna nooit die pasiënt nie. Die pasiënt veg dikwels sonder om die slagveld ten volle te verstaan. Die een wat naby bly, sien egter hoe die tyd van vorm verander, en leer dat elke gewonne dag meer werd is as die groot beloftes.

Patologie kan die pad verander. Dit kan nie die waarde van die mens uitwis nie.

Liefde is die wesenlike deel daarvan, verby enige blote verowering – en niemand sal ooit weet wat met hom gaan gebeur nie.

Ek was self daar: bipolêre versteuring, van ’n onbepaalde graad, wat op die ou end niks meer was nie as ’n kinderlike hiperwaaksaamheid, veroorsaak deur my ma wat, volgens die ou gesegde “pakslae en poffertjies maak mooi kinders”, my vol klappe gegee en die gelykmaker in my brein aangeskakel het.

Om dinge te verstaan voordat hulle gebeur – maar ek is nie ’n towenaar nie, ook nie ’n heilige man of ’n wonderwerker nie.

Tog naby aan dié wat ly – nadat ek my ma sowel as my pa aan Alzheimer verloor het, en gevra het: maar wie is dit? Ek ken hom nie.

III. Epiloog

’n Kliniek is ’n gebou.

’n Versorgende gemeenskap is iets meer.

Dit is die daaglikse ontmoeting tussen mense wat ly, mense wat begelei, mense wat versorg, en mense wat gekies het om die verantwoordelikheid te aanvaar om ’n plek te bou waar hoop omskep kan word in metode, toewyding en moontlikheid.

Hierdie bladsye vertel nie van ’n gebou nie.

Hulle vertel van die mense wat daardeur gaan.

Elke dag.

IV. Outeursbladsy

Hierdie werk is nie in opdrag geskryf nie.

Dit is nie verkoop nie.

Dit is nie vir kommersiële doeleindes gemaak nie.

Dit is geskryf om te getuig van die waarde van rehabilitasie, van menswaardigheid en van die verhouding tussen mense.

Die enigste vergoeding wat gevra word, is ’n simboliese dollar – nie as betaling vir die werk nie, maar as getuienis van ’n gedeelde verbintenis tot ’n kultuur van sorg, hoop en verantwoordelikheid.