BANTU YINA BASIKALAKA · Kabu ya Kikongo · N. 08
MUNTU YA NSUKA KESIALA KUNA
Kena mvovo mosi kina ntangu yeto kezolaka fioti.
Kusiala.
Yau kemonika bonso mvovo ya ntama.
Ya kuvioka ntangu.
Pene-pene ya kutula ntembe.
Tuzinganga mu ntangu yina kekembila kunikana, nswalu, kusoba kwakondwa manisa. Konso kima fweti soba nswalu. Konso kima fweti sobwa na kyankaka. Konso kima fweti kwenda ntwala.
Kansi, kutala luzingu lwame, bantu bana basisaka mbwidi ya nda kuluta kakala ve bawu bakwendaka nswalu kuluta.
Kyakala bawu basiala.
Basiala ve na kisika kimosi.
Basiala ve na kisalu kimosi.
Basiala ve na kikalulu kimosi.
Basiala bakwikizi na kima mosi.
Na nsiku mosi.
Na kiyekwa mosi.
Na nsilu mosi.
Na muntu mosi.
Na ndambu mosi ya kieleka ya bawu mosi.
Mu bilumbu biayingi mono vukisaka kununga na kunikana.
Kuluta mono tambulaka, kuluta mono salaka, kuluta mono bumbaka mambu ma kuzinga, kuluta mono monaka nde mono kwendaka ntwala.
Ndambu mosi yau kyakala kieleka.
Kansi yau kyakala kaka ndambu mosi ya kieleka.
Ndambu yankaka mono bakisaka yau na nima, ntangu ya nda.
Kwenda ntwala kesonga ve konso ntangu kwenda thama.
Mbala zankaka yau kesonga kusiala.
Mono keyibuka bantangu mingi vava nsola ya pete kuluta kwakala kuyambula.
Ve mpo banzila yankaka kwakala ve.
Kansi kuswaswana.
Banzila yankaka kwakala mingi.
Mabaku ma mpa.
Banzila ya mpa.
Bayantiku ya mpa.
Nza kepesaka konso ntangu mabasika ma mpa.
Kansi mbala fioti kaka yau kepesaka kulandana.
Kulandana mfweti kutungwa.
Lumbu na lumbu.
Kondwa kubula maboko.
Kondwa bankumbu ya lukumu.
Kondwa bantu ya kutala.
Mu ndambu ya luzingu yina kimonika ve.
Yina pene-pene kadi mosi ko kemona.
Na ntangu mono bakisaka nde konso muntu keviokilaka mu bilumbu bya kuswaswana.
Kena bilumbu bya kununga.
Bilumbu bya kubakisa mambu ma mpa.
Bilumbu bya kukula.
Ye na nima kekwiza bilumbu bya kutelama.
Bilumbu yina ngyuvu kena ve:
“Ngeye lenda kwenda thama ikwa?”
Kansi:
“Ntangu ikwa ngeye lenda kusiala vava?”
Kena bilumbu bya mpasi.
Mpo yau kebutaka ve mbuma yina kemonika nswalu.
Yau kepesaka ve nzila ya kubaka bafoto ya bakesa.
Yau kesalaka ve masolo ma kuyitukisa.
Kansi yau ketungaka kikalulu.
Kuluta mingi kununga.
Mono zabaka bantu batungaka bakariere ya kuyituka ye balendaka ve kutunga kikangu mosi.
Bantu balenda twadisa bimvuka bya nene kansi balendi ve kukutana na disolo mosi ya mpasi.
Bantu banungaka nza ye bavidisaka bawu mosi.
Kutala bawu mono longukaka kima mosi.
Kusiala kena ngyuvu ya nsi ve.
Kena ngyuvu ya mbote-mbi.
Ulenda soba nsi mbala kumi ye siala kwikama na kina kena mfunu.
Ulenda zinga luzingu lwaku lwawonso na nzila mosi ye kuteka konso nsiku ngeye kena na yau.
Luswaswanu kena ve na nda ya nzila ngeye tambulaka.
Yau kena na kwikama.
Kwikama kena mvovo yina bantu kebakisaka mbi mbala mingi.
Bantu mingi kekangisaka yau na kukonda kunikana.
Mono kekangisaka yau na kulandana.
Kwikama kebuyisaka ve ngeye kusoba.
Yau kebuyisaka ngeye kuvidisa ngeye mosi.
Ye luswaswanu yayi kena ya mfunu mingi.
Mu mvu mingi mono viokilaka mu nsobolo mingi.
Ya kisalu.
Ya luzingu lwame.
Ya kati.
Nsola yankaka kyakala ya luzolo lwame.
Yankaka luzingu tulaka yau na zulu na mono.
Yawonso kyakala ve ya kiese.
Yawonso kyakala ve ya mbote.
Kansi mono mekaka kubumba kima mosi.
Kulandana vakati ya kina mono vovaka ye kina mono salaka.
Mono lendaka yau ve konso ntangu.
Kadi mosi ko kelendaka yau konso ntangu.
Kansi mono mekaka.
Ye mbala mingi luzingu ketezaka kaka diambu yayi.
Kumeka.
Ve kukala ya kalunga.
Mosi ya mayindu ya luvunu yina kena mingi kuluta kena nde ngolo kemonikaka na bantangu ya nzenza.
Mono bakisaka nde kieleka kena kuswaswana.
Ngolo kemonikaka na kusala diaka ye diaka.
Na kutelama konso suka.
Na kusala kina fweti salama.
Na kulanda kukala vava ntangu kadi mosi ko kemona.
Na kuyambula ve kina kefwana kukebwa.
Kena kikesa kya lembama.
Pene-pene kimonika ve.
Ye mbala yankaka kaka mpo na yau, kena kya kieleka.
Mbala mingi mono keyindula bikangu biviokilaka mu luzingu lwame.
Dibuta.
Banduku.
Bantu ya kisalu.
Bantu ya luzolo.
Bikangu mingi yina zingaka mpo muntu mosi siala.
Ve ya kalunga.
Ve ya kukonda kununguka.
Kaka ya kukala vava.
Vava mpasi zikwiza, ngeye kebakisa nswalu nani kezola kusiala.
Vava mambu mawonso mekwenda mbote, bantu mingi kezunga beto.
Vava mambu mawonso mekituka mpasi, nkangu kekulumuka.
Ye kaka na ntangu yina bantu ya kieleka kemonikaka.
Bawu kena fioti.
Kansi bawu kefwana.
Mfunu ya luzingu ketezanga mbala fioti na kiteso kya bantu ngeye kekutana.
Yau ketezanga na kiteso kya bawu basiala vava nzila kekituka mpasi.
Na kuvioka kwa mvu, mono yantikaka kutala kusiala bonso mutindu mosi ya kikesa.
Mpasi kuluta kutina.
Mpasi kuluta kiese ya luyantiku.
Mpasi kuluta minsilu.
Mpo minsilu kevovwaka na ntangu fioti.
Kusiala kelombaka mvu.
Yau kelombaka kudikaba.
Yau kelombaka kuvibidila.
Yau kelombaka kikalulu.
Bantu mingi keyantika.
Fioti kelanda.
Fioti kuluta kesiala.
Kutala na nima, mono kena ve na lulendo mpo na nsola zawonso mono solaka.
Kadi mosi ko fweti kukala na yau.
Kansi kena kima mosi mono kendima.
Na mambu yina kyakala ya mfunu kieleka, mono mekaka kukala vava.
Mpo na dibuta dyame.
Mpo na bantu mono zolaka.
Mpo na biyekwa mono yambaka.
Mpo na mvovo mono pesaka.
Ve konso ntangu na mutindu ya kalunga.
Kansi na mutindu ya kieleka kuluta yina lendaka.
Na nsuka, mbala yankaka luzingu ta yuvula beto ve bisika ikwa tuviokila.
Bankumbu ya lukumu ikwa tubumbaka.
Kununga ikwa tukutisaka.
Mbala yankaka yau ta yuvula beto ngyuvu ya pete kuluta.
“Vava kyakala ntangu ya kusiala, ngeye kwakala wapi?”
Mvutu ya mono kena ve ya kalunga.
Kansi kena ya kieleka.
Mono siala.
Ferdinando Frega
Gillette Man ⚔️
01 MVWALA YA KIMONIKA VE · 02 KIMVWAMA KYA KINDUNDU · 03 KITI KYA KIMPAMBA · 04 PASPO YA NTETE · 05 ZIBULA MWELO NGE MOSI · 06 MESO YA ZOLE · 07 KONDWA ADRESE YA KIELEKA · 08 MUNTU YA NSUKA KESIALA KUNA · 09 MFUNDA YA KIMONIKA VE · 10 LUMBU YA DIKE DIABUKA · 11 MWINDA YA NSUKA YAPELA · 12 KARTA YAVIFUKA · 13 MWINDA MU JANELA · 14 MWELO WAZIBUKA · 15 NZILA YA KUVUTUKA KENA VE · 16 NIMA YA MPASUKA · 17 NGYUVU YIKONDWA · 18 NZO YANA KATI KYETO · 19 BYANTU BYA TUSISAKA KIMONIKA VE · 20 NTAMBU YA NSUKA · 21 KITI KYA KIYULU KENA VE · 22 MATONDO, NZA
Tala Masamu Makaka
The Corpus · Bakalati · ONG Donation · Library · Genesis · International · Vatican · Gillette Saga · Wall Street Saga · L’Oréal Man · P&G Semantic · Kutwadisana
U.S. COPYRIGHT OFFICESeven foundational books deposited on 31 May 2026 — case numbers 1-15167602661, 1-15167855405, 1-15167986353, 1-15168372411, 1-15169108531, 1-15172755761, 1-15173182251.© 2026 Ferdinando Frega / Frega Editore. Licensed under CC BY-NC-ND 4.0: free to read and share; no sale, no modification. gillettenarrative.com is the only authentic source. This license applies to every text and PDF on this site and replaces any earlier copyright notice they contain.Ferdinando Frega · ORCID iD https://orcid.org/0009-0000-1455-8185 · ferdinandofrega.com
THE BIC SAGAThe takeover that never happened.
THE WILKINSON SAGAThe steel aunt.